معماران معاصر ایران, اتووود - بزرگترین سایت معماری
ثبت نام عضو جدید ایمیل آدرس: رمز عبور : رمز عبور را فراموش کردم

به جامعترین سامانه ارتباطی و اطلاع رسانی معماران معاصر ایران خوش آمدید خانه |  ثبت نام |  تماس با ما |  درباره ما |  قوانین سایت |  راهنما |  تبلیغات




موضوعـات مــعـماری
منظر شهری   - 1328
اکسپو شانگهای 2010   - 33
معماری و دیگر حوزه های فکر   - 1134
معماری دیجیتال   - 33
نظریه معماری   - 949
معماری کانستراکتیویستی   - 33
طراحي داخلي   - 893
معماری پراجکتیو   - 32
سازه های شهری   - 857
طراحی پارامتریک   - 29
تکنولوژی ساخت   - 838
بحران آب   - 28
مرزهای معماری   - 767
هنر روسیه   - 28
معماری حوزه عمومی   - 725
اکسپو میلان 2015   - 27
المان شهری   - 693
پاویون های سرپنتین   - 24
نگاه نو به سكونت   - 682
پداگوژی   - 24
نظریه شهری   - 679
باهاوس   - 22
کلان سازه   - 597
معماری؛ خیر مشترک و امید اجتماعی   - 22
معماری و سیاست   - 523
جشن نامه اتووود   - 21
معماری پایدار   - 513
معماری مجازی   - 20
منتقدان معماری   - 482
زاها حدید از نگاه معماران ایرانی   - 20
معماری تندیس گون   - 448
فیلوکیتکت   - 20
معماری مدرن   - 446
زنانِ معمارِ ایرانی و سقف شیشه ای در نوزده روایت   - 20
نوسازی و بهسازی بافت های شهری   - 432
پردیس ویترا   - 18
برنامه ریزی شهری و منطقه ایی   - 431
معماری پس از یازدهم سپتامبر   - 18
آرمان شهرگرایی   - 427
20 بنا که هرگز ساخته نشد   - 17
معماری منظر   - 422
کارگاهْ مسابقه قوام الدین شیرازی   - 16
معماری شمایل گون   - 418
مدرنیته؛ از نو   - 15
روح مکان   - 415
مسابقه مرکز اجتماعی شهر صدرا   - 15
طراحی صنعتی   - 407
معماری ـ موسیقی   - 14
باز زنده سازی   - 370
معماری بایومورفیک   - 14
توسعه پایدار   - 351
شهرهای در حرکت   - 12
معماری یادمانی   - 333
ویلا ساوا ـ لوکوربوزیه   - 11
تراشه های کانسپچوال   - 333
ده کتاب که هر معمار باید بخواند   - 11
معماری سبز   - 304
کنگو کوما ـ استادیوم ملی توکیو   - 10
معماریِ توسعه   - 300
کلیسای رونشان ـ لوکوربوزیه   - 10
هنر مدرنیستی   - 274
درس گفتارهای اتووود   - 9
اتووود کلاسیک   - 263
لیوینگ آرکیتکچر   - 9
طراحی نئولیبرال   - 260
اقتصادِ فضا   - 9
بدنه سازی شهری   - 251
اتوره سوتساس به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری محلی   - 249
هشت کوتاه نوشته در مورد پوپولیسم   - 7
آینده گرایی   - 246
رابرت ونتوری در بیست و پنج روایت   - 7
معماری ارزان   - 243
معماری تخت جمشید   - 7
معماری محدود   - 243
پاویون ایران ـ بی ینال ونیز 2016   - 7
تغییرات اقلیمی   - 241
بی ینال ونیز   - 7
معماری تجربی   - 241
رقابت مجتمع چندعملکردی شهید کاظمی قم   - 7
محوطه سازی   - 237
آلوار و آینو آلتو به روایت آلیس راستورن   - 7
کتابخانه ی اتووود   - 235
ده پروژه کمتر شناخته شده لوکوربوزیه متقدم   - 7
بنای محدود   - 220
ردلف شیندلر به روایت الیس راستورن   - 7
معماری های تک   - 218
طراحی و پناهجویان   - 7
معماری پست مدرن   - 208
باوهاوس به روایت آلیس راستورن   - 7
گرمایش زمین   - 204
لوسی رای به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن حومه شهری   - 187
مارسل بروئر به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن عمومی   - 187
چارلز رنه مکینتاش به روایت آلیس راستورن   - 7
پروژه های دانشجویی از سراسر جهان   - 160
باکمینستر فولر به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری انتقادی   - 158
طراحی در بازی و تاج و تخت به روایت آلیس راستورن   - 7
عکاسی   - 145
سائول باس به روایت آلیس راستورن   - 7
زنان و معماری   - 142
میس ون در روهه به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن روستایی   - 132
معماری و عکاسی به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ـ سینما   - 130
طراحی روی بام به روایت آلیس راستورن   - 7
هنر گفت و گو   - 127
آیلین گری به روایت آلیس راستورن   - 6
هنر انتزاعی   - 124
صد و بیست و یک تعریف معماری   - 6
گرافیک   - 111
منبع شناسی اتووود   - 6
معماری ژاپن   - 110
معماری و فضای زیرساخت های نرم   - 6
معماری ایران   - 106
جهان علمیْ تخیلی   - 5
فضای منفی   - 102
معماری مصر   - 5
بلندمرتبه ها   - 101
فرهنگ نفت   - 5
طراحی مبلمان   - 94
پنج پروژه لوکوربوزیه متاخر که هیچگاه ساخته نشدند   - 5
معماران و چالش انتخاب معماری   - 86
معماری خوانی   - 4
اتووود ـ ایران معاصر   - 86
اتومبیل در چهار روایت کوتاه از بری ریچاردز   - 4
معماری مذهبی   - 86
چهار یادداشت برای علی اکبر صارمی   - 4
اکسپو   - 75
بلوپرینت   - 4
پالپ نیوز ِ اتووود   - 68
اتووودْ آبزرور   - 4
معماری فاشیستی   - 63
طراحی و ضایعات به روای آلیس راستورن   - 4
معماری هند   - 62
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه دوم   - 3
معماری چین   - 61
رقابت آسمانخراش ایوُلو 2016   - 3
ترسیمات معماری   - 57
آینده کجاست؟ روایتی از رولینگ استون   - 3
گفت و گو با مرگ   - 49
رادایکالیسم ایتالیایی در سیزده روایت   - 3
ویرانه ها   - 48
لویی کان به روایت آلیس راستورن   - 2
معماری و هنر انقلابی   - 44
اسمیتسن‌ ـ رابین هود گاردنز   - 2
جنبش متابولیسم   - 41
رابرت نوزیک، یوتوپیا و دولت حداقلی   - 2
مدارس معماری   - 39
تابْ آوری دفاتر نوپای معماری   - 1
زاغه نشینی   - 39
شهرسازی کوچک مقیاس   - 1
معماری اوایل قرن بیستم روسیه   - 34
ده پرسش از هشت معمار   - 1
درگذشت زاها حدید   - 34
چهل نکته در باب هایدگرْخوانی   - 1
معمارْستاره ها به روايت اتووود   - 33
شهرْخوانی با اتووود   - 1

طــراحــــــــــــــان
آر ای ایکس   - 3
ریکاردو بوفیل   - 3
آراتا ایسوزاکی   - 16
زاها حدید   - 187
آرشیگرام   - 7
زیگموند فروید   - 10
آرکی زوم   - 4
ژان بودریار   - 3
آلبرت پوپ   - 4
ژان نوول   - 22
آلدو روسی   - 13
ژاک دریدا   - 13
آلوار آلتو   - 19
ژاک لوگوف   - 4
آلوارو سیزا   - 9
ژیل دلوز   - 24
آن تینگ   - 4
سائول باس   - 7
آنتونی گائودی   - 27
ساسکیا ساسن   - 9
آنتونی وایدلر   - 5
سالوادور دالی   - 2
آنتونیو نگری   - 3
سانا   - 5
آنیش کاپور   - 8
سانتیاگو کالاتراوا   - 13
آی وِی وِی   - 34
سدریک پرایس   - 3
اُ ام اِی   - 34
سو فوجیموتو   - 11
اتوره سوتساس   - 7
سوپراستودیو   - 9
ادریان لابوت هرناندز   - 5
سورِ فِهْن   - 6
ادوارد برتینسکی   - 1
شیگرو بان   - 33
ادوارد سعید   - 12
عبدالعزیز فرمانفرمایان   - 4
ادوارد سوجا   - 10
فدریکو بابینا   - 30
ادواردو سوتو دی مُرِ   - 18
فرانک گهری   - 49
ادولف لوس   - 6
فرانک لوید رایت   - 43
ارو سارینن   - 28
فرای اوتو   - 9
اریک اوون موس   - 13
فردا کولاتان   - 2
اریک هابسبام   - 2
فردریک جیمسون   - 1
استن آلن   - 4
فرشید موسوی   - 3
استیون هال   - 30
فمیهیکو ماکی   - 4
اسلاوی ژیژک   - 17
فیلیپ جنسن   - 5
اسوالد متیوز اونگرز   - 5
گایاتری چاکراوارتی اسپیواک   - 5
اسوتلانا بویم   - 4
گرگ لین   - 7
اسکار نیمایر   - 33
لئون کریر   - 2
اف او اِی   - 9
لبس وودز   - 23
ال لیسیتسکی   - 3
لوئیس باراگان   - 2
الیس راستورن   - 45
لوئیس مامفورد   - 1
اِم اِی دی   - 22
لودویگ میس ون دروهه   - 22
ام وی آر دی وی   - 49
لودویگ هیلبرزیمر   - 3
اماندا لِــوِت   - 3
لوسی رای   - 8
اویلر وو   - 9
لویی کان   - 37
ایلین گری   - 7
لوییس بورژوا   - 8
ایوان لئونیدوف   - 4
لُکُربُزیه   - 133
بئاتریس کُلُمینا   - 8
لیام یانگ   - 4
بال کریشنادوشی   - 4
مارتین هایدگر   - 27
باک مینستر فولر   - 11
مارسل بروئر   - 7
برنارد چومی   - 33
مارشال برمن   - 16
برنو زوی   - 7
مانفردو تافوری   - 16
بنیامین برتون   - 6
مانوئل کاستلز   - 2
بوگرتمن   - 1
ماکسیمیلیانو فوکسِس   - 9
بی یارکه اینگلس   - 68
مایکل سورکین   - 1
پائولو سولری   - 4
مایکل گریوز   - 6
پاتریک شوماخر   - 3
محمدرضا مقتدر   - 4
پال گلدبرگر   - 1
مخزن فکر شهر   - 1
پرویز تناولی   - 2
مـَــس استودیو   - 3
پری اندرسون   - 3
معماران مورفسس   - 16
پل ویریلیو   - 19
موریس مرلوپنتی   - 2
پیتر آیزنمن   - 57
موشه سفدی   - 12
پیتر برنس   - 2
میشل سر   - 3
پیتر زُمتُر   - 67
میشل فوکو   - 44
پیتر کوک   - 7
نائومی کلاین   - 4
پیر بوردیو   - 5
نورمن فاستر   - 35
پییر ویتوریو آئورلی   - 4
نیکلای مارکوف   - 1
تئودور آدورنو   - 3
هانا آرنت   - 6
تادو اندو   - 13
هانری لفور   - 23
تام مین   - 13
هانی رشید   - 5
تام ویسکامب   - 10
هرزوگ دی مورن   - 27
توماس پیکتی   - 5
هرنان دیاز آلنسو   - 18
توماس هیترویک   - 30
هنری ژیرو   - 3
تیتوس بورکهارت   - 2
هنریک وایدولد   - 1
تیموتی مورتُن   - 2
هنس هولین   - 4
تیو ایتو   - 23
هوشنگ سیحون   - 14
جاشوا پرینس ـ رامس   - 2
هومی بابا   - 2
جان برجر   - 2
واسیلی کاندینسکی   - 1
جان هیداک   - 4
والتر بنیامین   - 26
جف منن   - 2
والتر گروپیوس   - 16
جفری کیپنس   - 3
ولادیمیر تاتلین   - 10
جورجو آگامبن   - 4
ولف پریکس   - 1
جوزپه ترانی   - 2
ونگ شو   - 8
جونیا ایشیگامی   - 3
ویتو آکنچی   - 12
جیمز استرلینگ   - 1
ویوین وست وود   - 6
جین جیکوبز   - 1
ک. مایکل هیز   - 2
چارلز جنکس   - 5
کارلو اسکارپا   - 5
چارلز رنه مکینتاش   - 7
کازیو سجیما   - 2
چارلز کوریا   - 15
کالین روو   - 1
چاینا میه ویل   - 4
کامران دیبا   - 13
حسن فتحی   - 5
کامرون سینکلر   - 11
حسین امانت   - 3
کریستفر الکساندر   - 2
خورخه لوئیس بورخس   - 2
کریستین نوربرگ ـ شولتز   - 15
داریوش آشوری   - 1
کریم رشید   - 5
داریوش شایگان   - 8
کلر استرلینگ   - 2
دانیل لیبسکیند   - 22
کلود پَره   - 3
دنیس اسکات براون   - 10
کنت فرمپتن   - 14
دیلرـ اِسکـُـفیدیو+رِنفرو   - 22
کنزو تانگه   - 9
دیوید رُی   - 2
کنستانتین ملنیکف   - 3
دیوید گیسن   - 2
کنگو کوما   - 47
دیوید هاروی   - 24
کوپ هیمِلبِلا   - 21
رابرت نوزیک   - 2
کوین لینچ   - 7
رابرت ونتوری   - 20
کیانوری کیکوتاکه   - 1
رُدولف شیندلر   - 7
کیتیو آرتم لئونیدویچ   - 1
رضا دانشمیر   - 5
کیشو کـُـروکاوا   - 6
رم کولهاس   - 95
یان گِل   - 8
رنزو پیانو   - 30
یو ان استودیو   - 32
ریچارد مِیر   - 8
یورگن هابرماس   - 13
ریموند آبراهام   - 1
یونا فریدمن   - 5
رینر بنهام   - 2
یوهانی پالاسما   - 12
رینهولد مارتین   - 5

کـاربـــــــری هـا
مسکونی   -752
معماری مذهبی   -104
زیرساخت های شهری   -338
صنعتی   -100
فرهنگی   -304
گالری   -84
پاویون   -254
هتل   -73
موزه   -247
ورزشی   -64
اداری ـ خدماتی   -228
بهداشتی   -37
مسکونی ـ تجاری   -156
حمل و نقل عمومی   -35
تفریحی   -150
زاغه نشینی   -5
اموزشی   -129
حامی اتووود
مسابقه دانشجویی اتووود
مقـــــــــــالات
    دیوید هاروی و شهر در قامت فهمی انسانْ تولید
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    پهنه ی معلق تهران؛ شاه عبدالعظیم یا شهر ری
        علی رنجی پور
    دیوید هاروی و شهرســــــــــــــــــــــــــــــــــازی آلترناتیو
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    هنر گفت و گو ـ جان بریسندن و اد لوییس با دیوید هاروی
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
چنـــــد پــــروژه
مجموعه مسکونی شاه پریان
طراح : علیرضا امتیاز "مدیر اتووود"
منزل شخصی دکتر دلیر - خیابان ولیعصر کوچه 8
طراح : محمود امیدبخش
مجموعه ي تجاري و پاركينگ طبقاتي شقايق
طراح : امين حشمتی
خانه شعر ، پايان نامه معماري كارشناسي ارشد
طراح : م معيت
گذرگاه همیابی
طراح : محمود امیدبخش
کاریــــــــــــابی
   کاریابی
   لیست درخواست ها ی قبلی شما
   لیست کاندیدها به تفکیک استان
   لیست فرصت های کاری به تفکیک استان
وبـــــلـاگ هـــــا
آرشیتکت نمونه
مدیر : مسعود زمانیها
معماری به مثابه ساخت-سجاد نازی
مدیر : سجاد نازی
فتوت نامه معماران
مدیر : اخوان الصفا
مجله معماری Architecture Foolad City
مدیر : مسعود پریوز
معــــرفی کتــــــاب
رهیافت پدیدارشناسی در اندیشه پیتر زومتور
نویسنده :  .
انتشارات : علم معمار

حامی اتووود
  مسابقه دانشجویی اتووود
آیزایا برلین خلاف جریان یا چرا برلین متفکران فراموش شده را انتخاب می کرد؟
اتووود سرویس خبر:   گروه ترجمه و تحقيقات اتووود
1392/12/09
مـنـــــــبـع : دو ماهنامه اندیشه پویا. شماره 8 نوشته مارک لیلا برگردان رضا رضایی
تعداد بازدید : 2164

برای کسی که فیلسوفانه می اندیشد: هیچ چیز علی السویه نیست حتی سرگذشت طبیعی میمون ها.

آیزایا برلین خاطره ای داشت که خوشش می آمد آن را برای دیگران تعریف کند. درسال 1944 که درسفارت خانه بریتانیا در واشینگتن دی سی کار می کرد، ناگهان به لندن احضار شد. به او گفتند که در اسرع وقت خودش را به لندن برساند. تنها هواپیمایی که بود تا با آن به لندن برود، بمب افکن نظامی پر سروصدا و ناراحتی بود. چون فشار هوا در کابین تنظیم نبود می بایست ماسک اکسیژن به صورتش بزند و از همین رو دیگر نمی توانست صحبت کند. چراغی هم روشن نبود و نمی توانست چیزی بخواند. پرواز هم طولانی بود. بعدا آیزایا برلین به شوخی می گفت: "آدم تن می داد به یکی از شاق ترین کارها یعنی اجبار به فکر کردن"، توی هواپیما نکته ای به ذهنش رسید. در دهه 1930 در آکسفورد فلسفه درس داده بود، خوشبختانه با دوستان هم فکری مانند استیوئرت همشر، جی ال. آستین و ای . جی ایر.

پوزیتیویسم منطقی تازه جای پای خود را در بریتانیا محکم کرده بود و ویتگنشتاین داشت ایده هایی درباره زبان می پرداخت که پوزیتیویسم منطقی را به چالش می گرفت. به نظر می رسید که اتفاقی دارد می افتد. اما با طولانی شدن جنگ، برلین از خودش می پرسید که آیا این نوع فلسفه واقعا با طبعش سازگار است یا نه. تاریخ برای دومین بار به زندگی اش دست درازی کرده بود ( بار اول برمی گشت به زمانی که نوجوان بود و در پتروگراد انقلاب روسیه را دیده بود). چند سالی بود که در ایالات متحده می زیست و گزارش های تاثیرگذاری درباره تلاش های جنگی آمریکا برای حکومت بریتانیا می نوشت.

نوشته های قبلی اش درباره صدق و کذب و ترجمه منطقی چه ربطی به این وقایع داشتند؟ چه پاسخی به مسائل مبرم روز می دادند؟ هر چه می گذشت برلین خود را به نویسندگان متعهد روسیه قرن نوزدهم، از قبیل ایوان تورگیف و آلکساندر هرتسن، نزدیک تر می دید، چون داشت درمی یافت که مسائل آن ها به مسائل خود او شبیه بوده اند. برلین که در تاریکی کابین بمب افکن به این چیزها فکر می کرد، سرانجام به این نتیجه رسید، که آنچه واقعا می خواستم این بود که در پایان زندگی ام بیش از آغاز زندگی ام بدانم. موقعی که جنگ به پایان رسید برلین تدریس فلسفه را رها کرد و کم کم خود را مورخ اندیشه ها نامید.

داستان بامزه ای است که در آن برلین به ضرر خودش حرف زده. من خیلی وقت ها آرزو کرده ام که ای کاش برلین این خاطره را نقل نکرده بود. تصمیمی که گرفت توی ذوق دوستان و همکارانش درآکسفورد خورد و این تصور را با کمک همین داستان پدید آورد که او در نردبان فکر یک پله پایین تر آمده است. آن زمان به فکر کسی نمی رسید که روی آوردن به تاریخ اندیشه ها شاید واقعا یک پله بالاتر رفتن به حساب بیاید. فلسفه فلسفه بود و تاریخ هم تاریخ، همین و همین. هیچ کس در بریتانیا خودش را مورخ اندیشه ها نمی خواند و هیچ کس هم از آن نوع جستارهای پردامنه و تو در تو نمی نوشت که متفکران را در طی قرن ها به هم وصل می کرد و برلین در نگارش آن استاد بود.

استادان دانشگاه نمی توانستند از این نوع مطالب سر دربیاورند و برلین را متفنن حساب می کردند برلین هم آن قدر اهل ادب و نزاکت بود که وارد جر و بحث های کسل کننده در باب روش ها و اسلوب ها نمی شد و با تجاهلی آقامنشانه این تحقیرها را تحمل می کرد (لااقل در ملا عام ، وگرنه در گفت و گوها و نامه ها به حرف هایی که می شنید جواب می داد.)

با خواندن اولین مجموعه جستارها و چهره نگاری های او در تاریخ اندیشه ها که بیش از سی سال پیش با عنوان خلاف جریان منتشر شد مشکل می شود فهمید که چرا عده بسیار زیادی نکته ای را که در تک تک اوراق این کتاب نمایان بود اصلا نمی دید. این نکته که آیزیا برلین به هیچ وجه فلسفه را رها نکرده بود. مسائلی که او در این کتاب به ان ها پرداخته است مسائلی اند که فیلسوفان چند هزار سال است با ان ها کلنجار می روند. قلمرو حدود عقل، چیستی زبان نقش تصورات، مبنای اخلاق ، مفهوم عدالت، تعارض دعاوی شهروندی و اجتماع و معنای تاریخ. منتها در باب این مسائل به شیوه ای استدلال می کرد که با علایق و استعدادهای خودش سازگاری داشت.

فیلسوفان تحلیلی، هنگامی که به متفکران گذشته می نگرند، می کوشند برهان هایی استخراج کنند که قادر باشند آن ها را به صورتی که نوعابه کار می برند بیان کنند. فرض شان این است که فلسفه فقط هنگامی روی می نماید که اندیشه ها بال می گشایند و از بدن خارج می شوند مانند ارواح در فایدرس افلاطون برلین چنین فرض نمی کرد. حس می کرد که اندیشه به مثابه اندیشه را هنگامی میتوانیم بیشتر بشناسیم که چیزهایی از تکوین آن بدانیم و بفهمیم که چرا عده ای آن را مجاب کننده یافته اند و بر اساس آن به عمل برانگیخته شده اند. در این صورت است که تفکر واقعی آغاز می شود.

چهره نگاری فکری زمانی مقام مهمی در فلسفه داشت. دیالوگ های افلاطون هنگامی که آن ها را جداگانه قرائت کنیم بررسی های سرراستی اندر باب مسائل و پرسش های فلسفی گوناگونی مانند عشق چیست؟ یا آیا فضیلت آموختنی است؟ اما اگر آن ها را با هم بخوانیم، تبدیل می شوند به چهره سقراط که می گفت فلسفه نوعی شیوه زندگی است نه صرفا مجموعه ای از استدلال ها یا آموزه ها. همین را می توان درباره زندگی های مقایسه شده حیات مردان نامی اثر پلوتارخوس یا سالنامه ها و تواریخ اثرتاکیتوس گفت که در آن ها روحیات و اخلاق بشر از خلال شرح حال فیلسوفان و سیاستمداران و حاکمان آشکار می شود. فیلسوفان رنسانس و آغاز عصر جدید، برای تبیین اندیشه های خود مدام به این سرگذشت ها استناد می کردند ماکیاولی و پیروانش به تاکیتوس استناد می کردند اما مونتنی بیشتر به پلوتارخوس عنایت داشت که درعین حال سرمشق او بود برای کاری که در قلمرو زندگی نامه نویسی فلسفی می کرد یا همان جستار در باب دوستی که درباره زندگی و اندیشه های دوستش، این دو لابوئسی است. برلین نیز در جستارهایش کاری شبیه این کرده است. با آن که زندگی نامه های جالب توجهی درباره چهره های نمونه ای مانند ماکیاولی و مونتسکیوو مارکس نوشته است بیشتر کشش داشت به متفکرانی حاشیه ای که می توانست ازآن ها چهره های نمونه بسازد و برای تاکید برمسائلی که مورد نظر خودش بود. از آن استفاده کند، برلین علاقه عجیبی داشت به بازنده ها، بخصوص اگر در ابتدا نظریات آن را ناساز می یافت. اهمیتی نداشت اگر نوشته ها مغشوش می بودند یا استدلال ها گاهی مبهم. برلین آموخته بود که اگر با نیت فلسفی به سراغ این متفکران برویم بعضی از متفکران درجه دویی که با مسائل درجه یک کلنجار می روند چیزهای بیشتری به ما می آموزند تا متفکران درجه یکی که در جنگل گم می شوند. ( شاید این هم دلیل دیگری بود برای این که برلین از فلسفه تحلیلی روی بگرداند).

برلین آشکارا خوشش می آمد به سراغ مجموعه آثار بخش وپلای متفکری برود که تا حدودی فراموش شده است یا پرت از مرحله به شمار می رود. خوشش می آمد ماجرای فلسفی برجسته ای در این آثار کشف کند. رویکردش درست نقطه مقابل رویکرد مورخان امروزی اندیشه ها بود. چون مورخان امروزی اندیشه ها انگار قصدشان این است که متفکران را در چنان زمینه های اجتماعی تنگ و باریکی بنشانند که در آن معنای گسترده تر اندیشه های شان رنگ می بازد . در کار مورخان امروزی، نوعی انگیزه برای تنزل دادن مقام متفکران به چشم می خورد که به آسانی نمیتوان از آن سردرآورد . برلین هیچ علاقه ای نداشت به این که شان متفکران را پایین بیاورد. حتی می شد متهمش کرد که اگر لازم می دید در اهمیت آن ها مبالغه هم می کرد، تا شاید مسئله فلسفی مهمی را برجسته تر کند.

هر کس که دستی در چهره نگاری فلسفی داشته باشد، می داند که چه آسان می شود ناکام ماند. این کار صبر و حوصله می خواهد به جای قاپیدن دلایلی که گویا از صفحه کاغذ می جهند بیرون اول باید قضاوت انتقادی را معوق بگذارید و خود را به متفکر مورد نظر بسپارید. به قول فرانسوی ها باید عقب بروید تا بتوانید بهتر بپرید. برلین این کار را نوعی حلول می دانست در ذهن کسی که دارد با مجموعه ای از اندیشه ها کلنجار می رود، همان نوع همدلی که هر در برای فهمیدن هر فرهنگ غریبه ای لازمش می دانست . مارسل پروست در علیه سنت بوو از استعاره ای موسیقایی استفاده کرده است تا شرح بدهد که در جوانی چه طور کتاب می خواند به محض آن که کتابی می خواندم زیر کلمات نوعی نغمه تشخیص می دادم که البته از نویسنده ای به نویسنده دیگر فرق می کرد. و بدون آن که حواسم باشد شروع می کرد به خواندن نغمه، سرعت دادن یا آهسته تر یا وقفه انداختن در نت ها به موازات خواندن کتاب مشخص کردن میزان ها و بازگشت ها مثل موقعی که آدم آواز می خواند و صبر کردن برای مدتی که بسته به سرعت آواز، پیش از ادا کردن نهایی پایان هر کلمه و فکر می کنم پسرک درونم که به این شکل سرخودش را گرم می کرد قاعدتاً باید همان کسی باشد که گوش حساس و دقیقی دارد برای شنیدن آن هارمونی لطیفی که دیگران در بین دو امپرسیون با ایده نمی شنوند.

همین استعداد را برلین هم داشت نه تنها در دلایل ظاهراً بی ارتباط در هر اثر قرابت هایی تشخیص می داد بلکه مونیف های فکری مشترکی را برمی چید که در نوشته متفکرانی از زمان ها و مکان های مختلفی به چشم می خورد. مانند جمله های ملودیکی که خیلی نامحسوس از آوازهای عامیانه، به سنفونی ها راه می یابند و پتانسیل موسیقایی شان آزاد می شود این مونیف ها بازتاب مسائلی اند که متفکرانی سعی داشته اند بیان کنند اما خوب نتوانسته اند . این مونیف ها سرنخ به حساب می آیند. اگر مانند برلین این سرنخ ها را دنبال کنید درمی یابید که دشواری های عمیق تر فلسفی درکجایند.

ثمرات این نوع جست و جو را می توان در نوشته های تاثیرگذار برلین درباره جریان ضد روشنگری مشاهده کرد. اگر بخواهیم دقیق صحبت کنیم باید بگوییم چیزی به نام جریان ضد روشنگری وجود ندارد یعنی جمع یا محفلی وجود ندارد که عده ای در آن عضو شده باشند ، یا مجموعه ای از آموزه ها در کار نیست که عده ای از آن تبعیت کرده باشند، این اصطلاح را برلین درباره گروهی از متفکران ناراضی عصر جدید به کار میبرد که ازگرایش های غالب درتفکر اروپا از قرن هفدهم به بعد دلزده شده بودند و این گرایش ها راخطا می دانستند و بالقوه مخرب جامباتیستا ویکو که در اوایل قرن هجدهم در ناپل ( این شهر درجه دو) مطالبش را می نوشت. در بیان عقایدش بسیارمتفاوت بود با هاما وهردر که درزمان فردریک کبیر در پروس می زیستند یابونال و ژوزف دومستر که بعد از انقلاب فرانسه در تبعید به سر می بردند، اما اعتقاد مشترک همه این ها این بود که یک جای کار در فلسفه خیلی می لنگد، و بر اساس همین اعتقاد نیز چالش هایی متناسب و کاملا جدی دربرابر بینش غالب روشنگری قرار میدادند. کسانی که امروز به مسائل فلسفی ذهن، زبان، علم، معرفت شناسی ، فرهنگ، تاریخ و مرجعیت شناسی علاقه نشان می دهند تا حدودی به برکت نوشته های برلین درباره این متفکران به مسائلی عمیق تراز این ها اشاره دارد.

برلین با مطالعه گسترده و همدلانه نوشته های این متفکران به تدریج متوجه شد که آنچه در نهایت از نظر آن ها در خطر است زبان با معرفت شناسی یا حتی سیاست به معنای خاصش نیست بلکه خیر بشراست به مفهوم کلی جریان ضد روشنگری در آثار بیکن و دکارت، هابز و لاک، کانت ولیسنگ، و اصحاب دایره المعارف ، نوعی عمل کورکورانه ناشی از خودمحوری بشر می دید که عواقبش را هیچ کس حتی نخواسته بودبه حساب بیاورد ( شاید بجز روسو).

حتی به فرض هم که این آثار مبانی محکمی برای دانش بشر و پیشرفت علمی فراهم آورده باشند مسائل بنیادی تری همچنان به قوت خود باقی است. دانش و علم به چه کار می آیند؟ چه نقشی باید ایفا کنند در زندگی موجوداتی که به صورت بالفعل خود ما هستیم نه مخلوقاتی که خیال می کنیم هستیم؟ کسانی که مطمئن اند صاحب دانشی هستند با خود و دیگران چه می کنند؟ واژگون کردن باورهای مستقر به چه بهای روحی و اجتماعی تمام می شود؟ آیا شک اندیش می تواند شک اندیشانه زندگی کند؟ جامعه که باید انواع مختلف آدم ها از جمله جوان ها و درس نخوانده ها را برای مقاصد مشترک به وحدت برساند و بعضی آدم ها را هم به کام مرگ بفرستد آیا می تواند با تردید در امور غایی ادامه حیات بدهد؟

فیلسوفان اولیه عصر جدید که با مقاوت مراجع مذهبی روبه رو می شوند مجبور بودند به این پرسش ها بیندیشند. بیشترشان با این تصور که به خاطر حقیقت می ارزد آدم کوتاه بیاید، درانظار کوتاه می آمدند و اما در خلوت به کارانقلابی خود ادامه میدادند.

تعدادی هم مانند بیکن جسور، برای پیشبرد علم و دانش با دقت بسیار زیاد پای اخلاق و سیاست را واسط می کشیدند. اما در قرن های بعد که روشنگری طرفداران پروپاقرصی یافت و مردم با فواید تحقیق آزاد آشنا شدند فشار از دوش فیلسوفان جدید و دانشمندانی که میخواستند به مصداق های گسترده تر کارشان روی بیاورند برداشته شد، و درنتیجه کسانی که با آن ها مخالفت می کردند مرتجعام بی عقل و ضد فلسفه به نظر می رسیدند. سوال غالب این شد که چه می توانیم بدانیم؟ و سوال آزار دهنده تر یعنی چرا باید بدانیم؟ و چه؟ به محاق رفت دستاورد برلین این بود که از تاریخ اندیشه ها استفاده کرد تا این پرسش دوم را احیا کند وبار دیگر نشان بدهد که پرسش مبرمی است اگر این را فعالیت فلسفی به حساب نیاوریم. پس به چه چیزی میگوییم فلسفه ؟ تازه برلین، به این اکتفا نکرد و با نگاهی به فهرست مطالب کتاب خلاف جریان میتوان موضوع را دریافت. کتاب با بررسی پر دامنه ضد روشنگری شروع می شود با جستارهایی در باب ناسینونالیسم وژورژ سورل، فرانسوی مدافع خشونت انقلابی، پایان می یابد. این کتابی است که می توان آن را از اول تا آخر ( یا از آخر تا اول) خواند و فایده برد در هر حال نشان می دهد که مسائل فکری محوری در جریان ضد روشنگری، در تجربه های جدید تاریخی نیز جنبه محوری داشته اند، حتی در تحولات سرنوشت ساز و هراس آوری که درزندگی خود برلین در قرن بیستم تاثیر گذاشته اند.

در جستاری که برلین درباره هرتسن وخاطرات او گذشته و اندیشه ها نوشته است ما وارد گرداب فعالیت های انقلابی در اروپا و روسیه دراواسط قرن نوزدهم می شویم، آن هم در کنار چهره بدبین و هوشیاری که به سوسیالیسم پای بند است اما بی اعتماد است به متعصبان خشونت طلبی که خیال می کنند خط پایان تاریخ را تشخیص داده اند در جستار برلین درباره سورل می بینیم که برای این نوع آدم ها چه اتفاق هایی ممکن است بیفتد. در این جستار، برلین سیاست اراده گرایانه خشونت بار را از آنارشیسم آغازقرن بیستم تا فاشیسم ایتالیا ردیابی می کند و سپس تا انقلاب فرهنگی چین و حتی پلنگان سیاه ( برلین این جستار را درسال 1917 نوشت) در بقیه جستارها با موزس هس و پنجمین دیزریلی آشنا می شویم که هر دو یهودی بودند اما دو زندگی کاملا متفاوت را پشت سر گذاشتند . زندگی این دو نفر نشان می دهد که تلفیق کردن تعلقات موروثی قومی با آرمان های سیاسی جهان شمول چه پیچیدگی های اخلاقی وروحی به همراه دارد. در پایان کتاب هم با بحثی تامل برانگیز روبه رو می شویم. درباره این نکته که چه گونه احساسات موجه ملی ( که برلین با آن همدلی داشت و به نظرش می آمد که تداوم داشته باشد) ممکن است مثل سرطان رشد کند و به ایدئولوژی ناسیونالیسنی بدل شود که هدفشان محو کردن هویت دیگران است.

آیزایا برلین لیبرال بود و فرزند روشنگری اما او فرزندی بود که بزرگ شده بود می دانست که اطمینانی که روشنگری به خودش دارد زیاده از حد است و نابجا، و مخالفان روشنگری اشکال هایی بخصوص درباره ارزش دانش طرح کرده اند که هر شخص جدی اندیشی باید به آن ها توجه کند کم هستند لیبرال هایی که دربرابر منتقدان خود نیز لیبرال باشند اما برلین بود. برلین اجازه می داد منتقدان حرف بزنند و خودش به این حرف ها گوش می سپرد حتی اگر این حرفها با داد و فریاد یا بد و بیراه زده میشد، یا نظریات نهایی شان ( مانندنظریات ژوزف دومستر) به چشم او بسیار نفرت انگیز می آمد.

این منتقدان می شدند شواهدی که حاوی درس هایی بودند و فلسفه می توانست از آن ها درس بگیرد حتی اگر نوشته های این منتقدان بسیار دور از فلسفه می نمودند. یوهان گئورگ هامان که با نوشته های خشم آلود و درخشان و شبه عرفانی اش الهام بخش رمانتیک های آلمان و نیز عقل ستیزی جدید فلسفی شد با قلم برلین در کتاب مجوس شمال چنین توصیف شده است: “هامان سخنگوی کسانی است که صدای قورباغه پشت کلوخ را می شنوند. فریاد هامان از حساسیتی برافروخته برمیخاست. هامان مرد با احساسی بود که هر گونه علاقه شدید به نگرش عقلانی آزارش می داد اخلاق گرایی بود که به نظرش اخلاق به روابط میان اشخاص واقعی مربوط می شد. مردی آلمانی بود که غرب متفرعن تحقیرش می کرد. حال آنکه این غرب ازنظر او کورفکر بوده و سرانجام هامان عضو معمولی نظم اجتماعی محتضری بود اگر هامان ولو به شیوه غریب و خاص خود حقایقی را بیان نکرده بود که مکاتب فاتح عقل باور ( چه درسرزمین او و چه در پیشروی بزرگ و ویکتوریایی و ادامه اش در سرزمین هایی که نسبتا دیرتر به این ضیافت عقل واردا شدند آن ها را به طری اهانت آمیز نادیده می گرفتند، شاید نهضتی که او را به راه انداخت چنین تبعات مهیبی، چه در اندیشه و چه در عمل، به خصوص درقرن مخوف ما نمی داشت.

به تعبیری، میتوان گفت که شواهد برلین در تاریخ اندیشه ها قرابت روحی شان با علوم جدید بیشتر است ازخیلی چیزها که امروزه به اسم فلسفه جا زده میشود. دانشمندان تجربه باورند اگر از آن ها بپرسید که آیا فلان قطعه مکانیکی درحالت انجماد ترک برمی دارد یا نه، خود به خود اولین کاری که میکنند این است که آن قطعه را در یخدان می گذارند و نگاه می کنند تا ببینند چه اتفاقی می افتد. زندگی نامه و تاریخ نیز برای مورخ اندیشه ها که منش فیلسوفانه دارد کم و بیش همان حکمی را داردکه آزمایشگاه برای دانشمند ( هر چند که هیچ چیز را درتاریخ نمی توان به تکرار واداشت) میتوان دور میز گردنشست و شرایط صدق این یا آن ادعا را تعیین کرد و همچنین نتیجه هایی که عقلا می توان از آن گرفت نیز می توان نگاه کرد به نتیجه هایی که کسانی در شرایط متفاوت عملا از آن گرفته اند تصوری که از استلزام آن داشته اند و الهام و انگیزه ای که از آن کسب کرده اند با این کار شاید امکان های فکری جالب توجهی رخ نمایند که افراد دور میز احتمالا از آن ها غافل بودند.

مثال. هامان در جوانی، هنگامی که تک و تنها در لندن اقامت داشت، بحرانی مذهبی را از سر گذراند که بعد از آن به شدت علیه آوفکلر ( روشن اندیشان) آلمانی موضع گرفت. از جمله علیه دوست قدیمی خودش، ایمانوئل کانت. اما هامان در همین سفر شک اندیشی هیوم را کضف کرد و یکی از مدافعان برجسته ی این شک اندیشی در آلمان شد. به نظر شگفت آور می رسد. هر چه باشد هدف استدلال های هیوم در باب عجز عقل در استنتاج علت از معلول، این بود که دعاوی مذهب و بخصوص واقعیت داشتن معجزات را مورد تردید قرار دهد. اما هامان می گفت هیوم که تکیه گاه عقل را از مذهب ربوده است، درعین حال از مذهب در برابر پرسش گری های عقلی محافظت کرده است و میدان را برای اعتقاد باز گذاشته است. هامان در نامه ای به کانت، با بذله گویی نوشته بود: "برای خوردن یک تخم مرغ، برای نوشیدن یک لیوان آب ، هیوم به اعتقاد نیاز دارد." این برداشت، نامتعارف از شک اندیشی جدید نمایانگر ضعفی واقعی در این شک اندیشی بود که کانت بلافاصله آن را تشخیص داد. می توانست مجوزی باشد برای عقل ناباوری چالشی که هامان سرسخت و آشفته گو ایجاد کرد، سبب شد کانت در مسیر نقد عقل محض قراربگیرد.

اما در تاریخ اندیشه ها، عمدتا ناکامی ها بررسی می شوند. همان طور که دانشمندان می دانند بررسی ناکامی ها به مراتب ثمربخش تر از بررسی کامیابی هاست . چرا فیلسوفان در کارشان می لنگند؟ جستارهای برلین به ما می فهماند که در شواهد جالب توجه منش افراد با زمانه نگارش آثارشان اهمیت بیشتری دارد تا استدلال خطا یا فقدان تخیل. هر استدلالی، استدلال کننده ای دارد و استدلال کنندگان هم در تاریخ زندگی میکنند.

بیشتر فیلسوفان با شنیدن حرف هایی نظیر این عصبانی می شوند، به این دلیل قابل فهم که این حرف ها را مترادف می گیرند با این که صدق و کذب "نسبی" است یا "برساخته" (به هر معنایی که باشد) یا این که اصلا خود ایده ی صدق نوعی خواب و خیال است. اما آن ها از این فکر هم عصبانی می شوند که دانستن مطالبی درباره این امور ممکن خاص، کمک مهمی به فعالیت فلسفی می کند. مثلا می گویند که اگر بدانیم کانت به خدمتکارش ( لامپه) سخت می گرفته است هیچ مطلبی دستگیرمان نمی شود در باب این که آیا قیاس او درباره تناقض های عقل محض اعتبار دارد یا ندارد. درست است اما غلط انداز هم هست. هرکسی که مرتب به سراغ مجموعه آثار متفکران مهم برود ( شامل نوشته های جنبی و نوشته های منتشر شده و نامه ها) می بیند که کل این آثار معمولا یک پارچه اند. انگارنوعی نیروی مرکزگرای روانی آن ها را به هم وصل کرده است حتی اگر نویسندگان این آثار در مسائل با اهمیتی تغییر عقیده داده باشد، نکته تعجب آور این است که زیاد غافلگیر نمی شویم. سی سال پیش با یک متخصص ادبیات باستان دیدار کردم که زمانی هم دانشکده ی یک فلیسوف آمریکایی بود که تازه به شهرت رسیده بود؛ چون کتاب پر فروشی نوشته بود و اعلام کرده بود که فلسفه هیچ مبنایی ندارد و صرفا نوعی ادبیات است. از آن متخصص ادبیات باستان پرسیدم که این فیلسوف چه جور آدمی است گفت: " از موقعی که هیجده ساله بود ازفلسفه بدش می آمد."

یادم می آید که آن موقع فکر می کردم تازه چیزهایی درباره رابطه خودآگاهی با حقیقت جویی یاد گرفته ام در دیالوگ های افلاطون، تفاوت سقراط با طرف های صحبتش در هوش و هوشمندی نیست، بلکه در آگاهی به خودشان به عنوان مخلوقات پرسشگر است. سوفسطاییان دوست دارند سخنان قشنگی بگویند پر از استدلال های ظاهر قریب، بدون آن که اصلا به ماهیت استدلال و محدودیت های آن بیندیشند. پیرمردهای پارسا خوش شان می آید که با سقراط حرف بزنند تا موقعی که او اعتقاداتشان را سست می کند، آن ها سری تکان می دهند و روانه معابد می شوند . جوانان سرشار از اعتماد به نفس می خواهند عرض اندامی بکنند و تایید او را بخرند. اما وقتی تایید او را کسب نمی کنند، به شرارت رو می آورند. یکی از لذت های آشفته کننده در موقع خواندن مطالب افلاطون مربوط می شود به شناختن انواع آدم هایی که مدعی حقیقت جویی اند اما چیزی که واقعا می خواهند فقط آسودگی و تسلاست، یا کسب برتری، یا انتقام گرفتن یا تاییدیه گرفتن برای پیش داوری های اخلاقی و سیاسی شان.

آشفتگی ما موقعی که اوصاف این آدم ها را می خوانیم، بر می گردد به این که گاهی در وجود آن ها خودمان را می بینیم. هر کس که فکر می کند فلسفه برایش اهمیت دارد با خواندن دیالوگ های افلاطون مجبور می شود نگاهی به آیینه بیندازد و بپرسد تو هم؟ درجریان تربیت فیلسوفان آکادمیک، چیزی که مشوق این نوع خود کاوی باشد وجود ندارد. اما در تاریخ اندیشه ها، به صورتی که آیزایا برلین شرح می دهد چیزی نزدیک این خودکاوی به چشم می خورد. من موقع خواندن نوشته های او خیلی وقت ها حس می کنم پس گردنم را گرفته اند و مرا برده اند به نقطه ای که سرانجام چشم اندازی پیدا کرده ام از سلسله باریک پرسش ها وپاسخ هایی که ذهنم را مشغول می کنند. احساسی که در وجودم باقی می ماند، آمیزه ای است از سرافکندگی و هیجان. علت سرافکندگی ام این است که می بینیم چقدر کوته فکر و غیراصیل بوده ام و چقدر هم اسیر زمانه و تمایلاتم، مثل خیلی های دیگر که در گذشته این گونه بوده اند. سرافکنده می شوم از کشف کردن نویسندگانی قدیمی که در زمانه های دشوار می زیسته اند و موقعیت حاشیه ای یا شیوه بیان نامتعارفشان ایده های مهمی را که می توان آموخت از نظر پنهان می ساخته است. بله سرافکنده می شوم زیرا جریان های فکری وسیعی را می بینیم که همه ما را بی آن که بدانیم با خود می برند و چه کم پیش می آید که کسی خلاف جریان شنا کند.

اما گفتم که به هیجان هم می افتیم: ازآن نوع هیجان ها که جوانها موقع ترک کردن شهرستان و رفتن به شهر بزرگ تجربه می کنند. در شهر بزرگ می شود به مسائل فلسفی بیشتری اندیشید و بیشتر هم درباره این مسائل حرف زد مسائلی که اهمیت همیشگی دارند و صرفا معماهای پیش پا افتاده به حساب نمی آیند. آدم احساس آزادی بیشتری می کند. روسو این احساس را به تمام و کمال داشت. در شهر است که مستقل می شویم نه در روستا. با دیدن آن همه امکان و موقعیت ( و شکست) بیشتر می آموزیم که ازکارهای کودکانه دست برداریم و بشویم خودمان. آیزایا برلین در جستارهای خود که متفکران بسیار را در قرن های بسیار دربرمی گیرند، نوعی شهر اندیشه پدید آورده است که ما می توانیم در آن به گشت و گذار بپردازیم و داناتر شویم و سرانجام خودمان هم شروع کنیم به اندیشه ورزی. خلاف جریان دعوت نامه سرگشاده ای است برای دیدار از این شهر و پیوستن به صفوف هر دم خلوت تر آنانی که از غفلت به در آمده اند.



حامی اتووود
نظـــــــر اعضــــــــا
هنوز نظری برای این خبر ثبت نشده است.

ثبــــــــت نظـــــــر

  
جهت ارسال نظر باید وارد سیستم شوید. / عضو جدید
ایـمـــیـل :  
رمز عبـور :  

درباره معماران معاصر ایران :
این گروه در سال 1386 با هدف ایجاد پل ارتباطی بین معماران ایرانی معاصر گرد هم آمد.با شروع کار این وب سایت معماران متقاضی در محیطی ساده وکارآمد به تبادل پروژه ها ومقــــالات خود خواهند پرداخت ودر فضای فروم به بحث وگفتگو می پردازند.
خانه | ورود | ثبت نام | درباره ما | تماس با ما | قوانین سایت | راهنما | تبلیغات
© کلیه حقوق این وب سایت متعلق به گروه معماران معاصر می باشد.
Developed by Tryon Software Group