معماران معاصر ایران, اتووود - بزرگترین سایت معماری
ثبت نام عضو جدید ایمیل آدرس: رمز عبور : رمز عبور را فراموش کردم

به جامعترین سامانه ارتباطی و اطلاع رسانی معماران معاصر ایران خوش آمدید خانه |  ثبت نام |  تماس با ما |  درباره ما |  قوانین سایت |  راهنما |  تبلیغات




موضوعـات مــعـماری
منظر شهری   - 1344
بحران آب   - 28
معماری و دیگر حوزه های فکر   - 1184
هنر روسیه   - 28
نظریه معماری   - 978
اکسپو میلان 2015   - 27
طراحي داخلي   - 909
پاویون های سرپنتین   - 24
سازه های شهری   - 868
باهاوس   - 24
تکنولوژی ساخت   - 845
معماری؛ خیر مشترک و امید اجتماعی   - 22
مرزهای معماری   - 779
فیلوکیتکت   - 22
معماری حوزه عمومی   - 754
جشن نامه اتووود   - 21
المان شهری   - 701
معماری مجازی   - 20
نظریه شهری   - 697
زاها حدید از نگاه معماران ایرانی   - 20
نگاه نو به سكونت   - 687
زنانِ معمارِ ایرانی و سقف شیشه ای در نوزده روایت   - 20
کلان سازه   - 601
مدرنیته؛ از نو   - 18
معماری و سیاست   - 550
پردیس ویترا   - 18
معماری پایدار   - 517
معماری پس از یازدهم سپتامبر   - 18
منتقدان معماری   - 486
20 بنا که هرگز ساخته نشد   - 17
معماری مدرن   - 484
کارگاهْ مسابقه قوام الدین شیرازی   - 16
معماری تندیس گون   - 452
مسابقه مرکز اجتماعی شهر صدرا   - 15
برنامه ریزی شهری و منطقه ایی   - 444
معماری ـ موسیقی   - 15
نوسازی و بهسازی بافت های شهری   - 441
معماری بایومورفیک   - 14
آرمان شهرگرایی   - 436
شهرهای در حرکت   - 14
روح مکان   - 433
رابرت ونتوری در بیست و پنج روایت   - 14
معماری منظر   - 427
اقتصادِ فضا   - 11
معماری شمایل گون   - 422
ویلا ساوا ـ لوکوربوزیه   - 11
طراحی صنعتی   - 421
ده کتاب که هر معمار باید بخواند   - 11
باز زنده سازی   - 380
کنگو کوما ـ استادیوم ملی توکیو   - 10
توسعه پایدار   - 352
کلیسای رونشان ـ لوکوربوزیه   - 10
معماری یادمانی   - 336
درس گفتارهای اتووود   - 9
تراشه های کانسپچوال   - 333
لیوینگ آرکیتکچر   - 9
معماری سبز   - 306
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه دوم   - 8
معماریِ توسعه   - 304
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه اول   - 8
هنر مدرنیستی   - 298
طراحی و ضایعات به روای آلیس راستورن   - 7
طراحی نئولیبرال   - 271
شارلوت پریاند به روایت آلیس راستورن   - 7
آینده گرایی   - 271
اتوره سوتساس به روایت آلیس راستورن   - 7
اتووود کلاسیک   - 263
هشت کوتاه نوشته در مورد پوپولیسم   - 7
بدنه سازی شهری   - 254
ردلف شیندلر به روایت الیس راستورن   - 7
معماری محلی   - 250
معماری تخت جمشید   - 7
معماری ارزان   - 246
پاویون ایران ـ بی ینال ونیز 2016   - 7
معماری محدود   - 243
بی ینال ونیز   - 7
معماری تجربی   - 243
رقابت مجتمع چندعملکردی شهید کاظمی قم   - 7
تغییرات اقلیمی   - 241
آلوار و آینو آلتو به روایت آلیس راستورن   - 7
محوطه سازی   - 239
ده پروژه کمتر شناخته شده لوکوربوزیه متقدم   - 7
کتابخانه ی اتووود   - 239
طراحی و پناهجویان   - 7
معماری پست مدرن   - 231
باوهاوس به روایت آلیس راستورن   - 7
بنای محدود   - 220
لوسی رای به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری های تک   - 218
مارسل بروئر به روایت آلیس راستورن   - 7
گرمایش زمین   - 205
چارلز رنه مکینتاش به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن حومه شهری   - 189
باکمینستر فولر به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن عمومی   - 187
طراحی در بازی و تاج و تخت به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری انتقادی   - 177
سائول باس به روایت آلیس راستورن   - 7
پروژه های دانشجویی از سراسر جهان   - 164
میس ون در روهه به روایت آلیس راستورن   - 7
زنان و معماری   - 157
معماری و عکاسی به روایت آلیس راستورن   - 7
عکاسی   - 155
طراحی روی بام به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ـ سینما   - 147
آیلین گری به روایت آلیس راستورن   - 6
مسکن روستایی   - 133
صد و بیست و یک تعریف معماری   - 6
هنر انتزاعی   - 132
منبع شناسی اتووود   - 6
هنر گفت و گو   - 130
معماری و فضای زیرساخت های نرم   - 6
گرافیک   - 117
جهان علمیْ تخیلی   - 5
معماری ژاپن   - 113
تناقض هاوپیچیدگی ها:تئوریهای پیچیدگیِ ونتوری وجیکوبز   - 5
طراحی مبلمان   - 111
فیلم پارازیت ساخته بونگْ جونْ هو   - 5
فضای منفی   - 107
معماری مصر   - 5
معماری ایران   - 107
فرهنگ نفت   - 5
بلندمرتبه ها   - 102
پنج پروژه لوکوربوزیه متاخر که هیچگاه ساخته نشدند   - 5
اتووود ـ ایران معاصر   - 88
چهار یادداشت برای علی اکبر صارمی   - 4
معماری مذهبی   - 86
معماری خوانی   - 4
معماران و چالش انتخاب معماری   - 86
اتومبیل در چهار روایت کوتاه از بری ریچاردز   - 4
اکسپو   - 75
بلوپرینت   - 4
پالپ نیوز ِ اتووود   - 68
اتووودْ آبزرور   - 4
معماری فاشیستی   - 68
ورنر پنتون به روایت آلیس رستورن   - 4
معماری هند   - 65
فرایند خلاقیت چهار پیشگام معماری مدرن   - 4
ترسیمات معماری   - 65
همه ما سایبورگ هستیم   - 4
معماری چین   - 61
مینته د سیلوا به روایت آلیس راستورن   - 3
گفت و گو با مرگ   - 51
رقابت آسمانخراش ایوُلو 2016   - 3
ویرانه ها   - 50
آینده کجاست؟ روایتی از رولینگ استون   - 3
معماری و هنر انقلابی   - 46
رادایکالیسم ایتالیایی در سیزده روایت   - 3
جنبش متابولیسم   - 41
لویی کان به روایت آلیس راستورن   - 2
مدارس معماری   - 40
اسمیتسن‌ ـ رابین هود گاردنز   - 2
زاغه نشینی   - 40
فیس بوک، گوگل و عصر تاریک سرمایه داری نظارتی   - 2
معماری پراجکتیو   - 37
رابرت نوزیک، یوتوپیا و دولت حداقلی   - 2
معماری دیجیتال   - 36
تابْ آوری دفاتر نوپای معماری   - 1
پداگوژی   - 35
شهرهای پیشاصنعتی   - 1
معماری کانستراکتیویستی   - 34
فیلمْگفتارهای معماری و پداگوژی معماری   - 1
معماری اوایل قرن بیستم روسیه   - 34
شهرسازی کوچک مقیاس   - 1
درگذشت زاها حدید   - 34
ده پرسش از هشت معمار   - 1
معمارْستاره ها به روايت اتووود   - 33
چهل نکته در باب هایدگرْخوانی   - 1
اکسپو شانگهای 2010   - 33
شهرْخوانی با اتووود   - 1
طراحی پارامتریک   - 29

طــراحــــــــــــــان
آر ای ایکس   - 3
زاها حدید   - 187
آراتا ایسوزاکی   - 16
زیگموند فروید   - 10
آرشیگرام   - 7
ژان بودریار   - 3
آرکی زوم   - 4
ژان نوول   - 22
آلبرت پوپ   - 4
ژاک دریدا   - 16
آلدو روسی   - 13
ژاک لوگوف   - 4
آلوار آلتو   - 19
ژیل دلوز   - 27
آلوارو سیزا   - 9
سائول باس   - 7
آن تینگ   - 4
ساسکیا ساسن   - 9
آنتونی گائودی   - 27
سالوادور دالی   - 2
آنتونی وایدلر   - 5
سانا   - 5
آنتونیو نگری   - 5
سانتیاگو کالاتراوا   - 13
آنیش کاپور   - 8
سدریک پرایس   - 3
آی وِی وِی   - 34
سو فوجیموتو   - 11
اُ ام اِی   - 34
سوپراستودیو   - 9
اتوره سوتساس   - 7
سورِ فِهْن   - 6
ادریان لابوت هرناندز   - 5
سوزان سانتاگ   - 2
ادوارد برتینسکی   - 1
شاشونا زوبوف   - 2
ادوارد سعید   - 13
شیگرو بان   - 33
ادوارد سوجا   - 10
عبدالعزیز فرمانفرمایان   - 4
ادواردو سوتو دی مُرِ   - 18
فدریکو بابینا   - 30
ادولف لوس   - 7
فرانک گهری   - 49
ارو سارینن   - 28
فرانک لوید رایت   - 45
اریک اوون موس   - 13
فرای اوتو   - 9
اریک هابسبام   - 2
فردا کولاتان   - 2
استن آلن   - 4
فردریک جیمسون   - 2
استیون هال   - 30
فرشید موسوی   - 3
اسلاوی ژیژک   - 17
فمیهیکو ماکی   - 4
اسوالد متیوز اونگرز   - 5
فیلیپ جنسن   - 5
اسوتلانا بویم   - 4
گایاتری چاکراوارتی اسپیواک   - 5
اسکار نیمایر   - 33
گرگ لین   - 7
اف او اِی   - 9
لئون کریر   - 2
ال لیسیتسکی   - 3
لبس وودز   - 23
الیس راستورن   - 50
لوئیس باراگان   - 2
اِم اِی دی   - 22
لوئیس مامفورد   - 1
ام وی آر دی وی   - 49
لودویگ میس ون دروهه   - 23
اماندا لِــوِت   - 4
لودویگ هیلبرزیمر   - 3
اویلر وو   - 9
لوسی رای   - 15
ایلین گری   - 7
لویی کان   - 37
ایوان لئونیدوف   - 4
لوییس بورژوا   - 8
بئاتریس کُلُمینا   - 9
لُکُربُزیه   - 134
بال کریشنادوشی   - 4
لیام یانگ   - 4
باک مینستر فولر   - 11
مارتین هایدگر   - 27
برنارد چومی   - 33
مارسل بروئر   - 7
برنو زوی   - 7
مارشال برمن   - 16
بنیامین برتون   - 6
مانفردو تافوری   - 16
بوگرتمن   - 1
مانوئل کاستلز   - 2
بی یارکه اینگلس   - 68
ماکسیمیلیانو فوکسِس   - 10
پائولو سولری   - 4
مایکل سورکین   - 1
پاتریک شوماخر   - 3
مایکل گریوز   - 6
پال گلدبرگر   - 1
محمدرضا مقتدر   - 4
پرویز تناولی   - 2
مخزن فکر شهر   - 1
پری اندرسون   - 3
مـَــس استودیو   - 3
پل ویریلیو   - 21
معماران مورفسس   - 16
پیتر آیزنمن   - 57
موریس مرلوپنتی   - 2
پیتر برنس   - 2
موشه سفدی   - 12
پیتر زُمتُر   - 67
میشل سر   - 3
پیتر کوک   - 7
میشل فوکو   - 44
پیر بوردیو   - 5
نائومی کلاین   - 4
پییر ویتوریو آئورلی   - 4
نورمن فاستر   - 35
تئودور آدورنو   - 3
نیکلای مارکوف   - 1
تادو اندو   - 13
هانا آرنت   - 7
تام مین   - 13
هانری لفور   - 23
تام ویسکامب   - 10
هانی رشید   - 5
توماس پیکتی   - 5
هرزوگ دی مورن   - 27
توماس هیترویک   - 30
هرنان دیاز آلنسو   - 18
تیتوس بورکهارت   - 2
هنری ژیرو   - 3
تیموتی مورتُن   - 2
هنریک وایدولد   - 1
تیو ایتو   - 23
هنس هولین   - 5
جاشوا پرینس ـ رامس   - 2
هوشنگ سیحون   - 14
جان برجر   - 2
هومی بابا   - 2
جان هیداک   - 4
واسیلی کاندینسکی   - 1
جف منن   - 2
والتر بنیامین   - 27
جفری کیپنس   - 3
والتر گروپیوس   - 16
جورجو آگامبن   - 5
ورنر پنتون   - 3
جوزپه ترانی   - 2
ولادیمیر تاتلین   - 10
جونیا ایشیگامی   - 3
ولف پریکس   - 1
جیمز استرلینگ   - 1
ونگ شو   - 8
جین جیکوبز   - 1
ویتو آکنچی   - 12
چارلز جنکس   - 7
ویوین وست وود   - 6
چارلز رنه مکینتاش   - 7
ک. مایکل هیز   - 2
چارلز کوریا   - 15
کارلو اسکارپا   - 5
چاینا میه ویل   - 4
کازیو سجیما   - 2
حسن فتحی   - 5
کالین روو   - 1
حسین امانت   - 3
کامران دیبا   - 13
خورخه لوئیس بورخس   - 2
کامرون سینکلر   - 11
داریوش آشوری   - 1
کریستفر الکساندر   - 2
داریوش شایگان   - 8
کریستین نوربرگ ـ شولتز   - 15
دانیل لیبسکیند   - 22
کریم رشید   - 5
دنیس اسکات براون   - 10
کلر استرلینگ   - 2
دیلرـ اِسکـُـفیدیو+رِنفرو   - 22
کلود پَره   - 3
دیوید رُی   - 2
کنت فرمپتن   - 14
دیوید گیسن   - 2
کنزو تانگه   - 9
دیوید هاروی   - 25
کنستانتین ملنیکف   - 3
رابرت نوزیک   - 2
کنگو کوما   - 47
رابرت ونتوری   - 28
کوپ هیمِلبِلا   - 21
رُدولف شیندلر   - 7
کوین لینچ   - 7
رضا دانشمیر   - 5
کیانوری کیکوتاکه   - 1
رم کولهاس   - 96
کیتیو آرتم لئونیدویچ   - 1
رنزو پیانو   - 30
کیشو کـُـروکاوا   - 6
ریچارد مِیر   - 8
یان گِل   - 9
ریموند آبراهام   - 1
یو ان استودیو   - 32
رینر بنهام   - 2
یورگن هابرماس   - 13
رینهولد مارتین   - 5
یونا فریدمن   - 5
ریکاردو بوفیل   - 3
یوهانی پالاسما   - 12

کـاربـــــــری هـا
مسکونی   -754
معماری مذهبی   -104
زیرساخت های شهری   -345
صنعتی   -101
فرهنگی   -318
گالری   -84
پاویون   -254
هتل   -73
موزه   -247
ورزشی   -65
اداری ـ خدماتی   -228
بهداشتی   -37
مسکونی ـ تجاری   -157
حمل و نقل عمومی   -35
تفریحی   -150
زاغه نشینی   -5
اموزشی   -129
حامی اتووود
مسابقه دانشجویی اتووود
مقـــــــــــالات
    دیوید هاروی و شهر در قامت فهمی انسانْ تولید
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    پهنه ی معلق تهران؛ شاه عبدالعظیم یا شهر ری
        علی رنجی پور
    دیوید هاروی و شهرســــــــــــــــــــــــــــــــــازی آلترناتیو
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    هنر گفت و گو ـ جان بریسندن و اد لوییس با دیوید هاروی
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
چنـــــد پــــروژه
مجموعه مسکونی شاه پریان
طراح : علیرضا امتیاز "مدیر اتووود"
منزل شخصی دکتر دلیر - خیابان ولیعصر کوچه 8
طراح : محمود امیدبخش
مجموعه ي تجاري و پاركينگ طبقاتي شقايق
طراح : امين حشمتی
خانه شعر ، پايان نامه معماري كارشناسي ارشد
طراح : م معيت
گذرگاه همیابی
طراح : محمود امیدبخش
کاریــــــــــــابی
   کاریابی
   لیست درخواست ها ی قبلی شما
   لیست کاندیدها به تفکیک استان
   لیست فرصت های کاری به تفکیک استان
وبـــــلـاگ هـــــا
آرشیتکت نمونه
مدیر : مسعود زمانیها
معماری به مثابه ساخت-سجاد نازی
مدیر : سجاد نازی
فتوت نامه معماران
مدیر : اخوان الصفا
مجله معماری Architecture Foolad City
مدیر : مسعود پریوز
معــــرفی کتــــــاب
رهیافت پدیدارشناسی در اندیشه پیتر زومتور
نویسنده :  .
انتشارات : علم معمار

حامی اتووود
  مسابقه دانشجویی اتووود
بوم شناسی ژرف
اتووود سرویس خبر:   تيم اتووود
1394/04/16
مـنـــــــبـع : به قلم ر.رمضانی
تعداد بازدید : 2011

۱- درآمد

شاید شما هم درباره‌ی این آزمایش جالب شنیده باشید: اگر قورباغه‌ای را در ظرف آب سرد گذاشته و ظرف را روی آتش قرار دهیم، چون آب به‌آهستگی داغ می‌شود، قورباغه تغییر دما را احساس نکرده و متوجه‌ی پختنِ خود نخواهد شد. نکته‌ای که در این آزمایش هست درمورد ما و محیط اطراف‌مان نیز صدق می‌کند: تغییرهای زیست‌محیطی چنان آهسته رخ می‌دهند که نه‌تنها انسان‌ها متوجه‌ی آنها نمی‌شوند بلکه، بخاطر ویژگیِ تطبیق‌پذیری که انسان‌ها طیِ فرایند فرگشت کسب کرده‌اند، با این تغییرها سازگار می‌شوند.

به همین سان، هیچ‌گاه انسان نیاز جدی برای اقدام بنیادین و فراگیر درباره‌ی چالش‌های زیست‌محیطی را احساس نمی‌کند و واکنش‌ها معمولاً مقعطی و سطحی‌اند. این در حالی ست که برخی دانشمندان حتا از احتمال انقراض نسل انسان در کمتر از یک سده‌ی آینده سخن گفته‌اند. دیدگاهی که در این نوشتار معرفی می‌شود ما را به نگرش و اقدام بنیادین و فراگیر، به ژرف‌نگری و ژرف‌کاری، در رابطه با چالش‌های زیست‌محیطی فرامی‌خواند.

۲- بوم‌شناسیِ ژرف

دیدگاهی که بنام “بوم‌شناسیِ ژرف” یا “بوم‌شناسیِ ژرف‌نگر” آوازه یافته است از آن دسته از دیدگاه‌های زیست‌محیطی ست که صرفاً و به‌سادگی ریشه‌ی مسائل زیست‌محیطی را در گستره‌ی نظرداشت اخلاقی خلاصه نمی‌کنند بلکه، زان‌بیش و زان‌پیش، خواستار تغییر در ایدئولوژی‌های فراگیرتری‌اند که بر اندیشه و نگاه انسان‌ها ‌‌سایه افکنده است. این دیدگاه‌ها را بوم‌شناسی‌های بنیادگرا می‌نامند. از این جهت، بوم‌شناسیِ ژرف به‌همراه دیدگاه‌هایی چون بوم‌‌زنانه‌گرایی و بوم‌شناسیِ اقتصادی-اجتماعی در یک دسته قرار می‌گیرد. این دیدگاه پیش از هرچیز یک دگرگونیِ بنیادین و ژرف در نگرش انسان به طبیعت را خواستار است و از همین رو بوم‌شناسیِ ژرف نام دارد. همچنین، گفتنی ست که یکی از مهم‌ترین مشخصه‌های بوم‌شناسیِ ژرف کل‌نگریِ آن است؛ این دیدگاه طبیعت را چونان یک کل می‌نگرد و نه مجموعه‌ای از جز‌ء‌ها. نیز، باید به پیشرفت بوم‌شناسیِ ژرف اشاره کرد که به یک رویکرد نظری محدود نشده بلکه چنان پرورده است که به شکل یک جنبش زیست‌محیطی درآمده است.

آرنه نِس، فیلسوف نروژی، در سال ۱۹۷۲، در همایشی به نام “آینده‌ی جهان سوم”، رویکرد ژرف به چالش‌های زیست‌محیطی را درمقابل آنچه رویکرد سطحی نامید طرح کرد. او سپس در سال ۱۹۷۳ برای نخستین‌ بار اصطلاح “بوم‌شناسیِ ژرف” را در مقاله‌ی “سطحی و ژرف: جنبش دیرپایِ بوم‌شناختی. یک چکیده” به کار برد. چنانکه او در این نوشتار می‌گوید، هدف محوریِ جنبش بوم‌شناسیِ سطحی حفظ منابع و مبارزه با آلودگی ست تا سلامت و بهره‌مندی انسان‌ها در کشورهای توسعه‌یافته تضمین شود. او درعوض دسته‌ای از اصل‌ها را پیشنهاد می‌کند که جنبش بوم‌شناسیِ ژرف را شکل می‌دهند. اصل‌هایی که نِس در آن نوشتار پیشنهاد می‌کند عبارت‌اند از:

۱) کنار گذاشتنِ نگرش انسان-در-طبیعت به‌نفعِ نگرش نسبت‌مند و سراسربین. در توضیح این اصل، نِس زیست‌مندها را گره‌هایی در شبکه‌ی زیست‌سپهری یا در پهنه‌های پیوندهای درون‌زاد می‌شمارد. مراد از پیوند درون‌زاد میان دو چیز، مثلاً الف و ب، پیوندی ست که به چیستی و ساختار اصلیِ الف و ب تعلق دارد بسانی که بدون آن الف و ب دیگر وجود نخواهند داشت.

۲) برابری‌خواهیِ زیست‌سپهری. حق برابر برای زیستن و شکوفیدن.

۳) تنوع و همزیستی. در توضیح این اصل، نِس اصل بوم‌شناختیِ “بزی و بگذار بزیند” را از اصل “یا تو یا من” نیرومندتر می‌شمارد.

۴) نگرش ضد‌ طبقه. سه اصل پیش‌گفته را باید با نگاهی غیرطبقاتی به انسان‌ها و جامعه‌ها به کار بست. این نکته به‌ویژه درمورد تضادهای میان کشورهای درحال‌توسعه و توسعه‌یافته اهمیت دارد.

۵) مبارزه علیه آلودگی و استفاده‌ی بی‌حدومرز از ذخایر طبیعی.

۶) پیچیدگی، نه پیچیده‌سازی. برخلاف پیچیده‌سازی، پیچیدگی با وحدت و نظمی درونی همراه است و در سامانه‌های طبیعی دیده می‌شود.

۷) خودمختاریِ محلی و تمرکززدایی. این اصل تصمیم‌گیری و اقدام از درونِ زیست‌سپهرها و توسط خود ساکنان زیست‌سپهرها را می‌طلبد.

هواداران بوم‌شناسیِ ژرف معتقد‌اند جهان منبعی نیست که انسان بتواند آزادانه مورد بهره‌برداری قرار دهد. نِس این ایده را نمی‌پذیرد که باشنده‌ها را می‌توان بر پایه‌ی ارزش‌های نسبی‌شان درجه‌بندی کرد. احکامی درباره‌ی نفس‌داربودنِ حیوانات، بهره‌مندیِ آنها از خرد، و آگاه‌ بودن یا نبودنِ آنها همواره برای توجیه درجه‌بندیِ ارزشیِ حیوانات به کار رفته و می‌رود چنانکه انسان‌ها را، در نظر خودشان، در جایگاهی برتر از دیگر حیوانات نشانده است.‌ نگرگاه بوم‌شناسیِ ژرف اما از این درجه‌بندی‌ها فراتر می‌رود. نِس در این رابطه می‌گوید: “حق همه‌ی صورت‌های حیات برای زیستن حقی کلی است که نمی‌توان آن را بطورکمّی اندازه‌گیری کرد. هیچ نوعِ واحدی از باشنده‌های جان‌دار نسبت به نوع‌های دیگر بهره‌مندی بیشتری از این حق خاص ندارد”.

بوم‌شناسیِ ژرف را می‌توان در سه معنا فهمید:

۱. رویکرد نظری ژرف به مسائل زیست‌محیطی و علت‌های آن. در این معنا بوم‌زنانه‌گرایی و بوم‌شناسیِ اجتماعی را هم ‌می‌توان رویکردهایی ژرف نامید.

۲. خط‌ مشیِ زیست‌محیطیِ ژرف و تصمیم‌گیری‌ها و سیاست‌گزاری‌های بنیادین در رابطه با مسائل زیست‌محیطی. در این معنا هر دیدگاه زیست‌محیطی که معتقد به سیاست‌گزاری‌های رادیکال باشد را می‌توان ژرف دانست.

۳. دیدگاه‌های اندیشمندانی که “بوم‌شناس ژرف” خوانده می‌شوند.

گرچه شماره‌های ۱ و ۲ دو پی‌آوردِ بوم‌شناسیِ ژرف را برجسته می‌کنند، اما در اینجا ما با معنای سوم سروکار داریم. میخاییل زیمرمان بوم‌شناسیِ ژرف را استوار بر دو نگرش کلی می‌داند: یکی این بینش علمی که همه‌ی سامانه‌های حیات بر روی زمین هم‌وا‌بستگی دارند و زین‌رو انسان‌محوری رویکردی گمراه‌‌گر است. بوم‌شناسان ژرف درعوض معتقد‌اند یک رویکرد بوم‌محور با حقیقت حیات بر روی زمین سازگارتر است. بینش کلیِ دوم چیزی ست که نِس نیاز انسان به خود-تحقق‌بخشی می‌نامد. بجای آنکه خویش را در نسبت به خودهای خود یا خانواده‌ها‌یمان بشناسیم، باید بیاموزیم که خود را در نسبت به درختان، جانوران، گیاهان، و در واقع با کلِ بوم‌سپهر بشناسیم و خود را با آنها هم‌بسته بدانیم.

برای تفصیل بیشتر، می‌توانیم به پیروی از نِس و سِسیونز دعاوی بوم‌شناسیِ ژرف را در خط‌مشی‌های زیر نشان دهیم:

■ بهروزی و شکوفاییِ زندگیِ انسانی و نا-انسانی بر روی زمین به‌خودی‌خود ارزشمند است به این معنا که ارزش ذاتی دارد.

■ غنا و تنوع صورت‌های حیات به تحقق این ارزش‌ها کمک می‌کند و به‌خودی‌خود هم ارزشمند است.

■ انسان‌ها حق ندارند این غنا و تنوع را کاهش دهند مگر برای برآوردنِ نیازهای ضروریِ خود.

■ شکوفاییِ حیات و فرهنگ انسانی با کاهش جمعیت انسان شدنی ست و شکوفاییِ حیاتِ نا-انسانی نیز مستلزم چنین کاهشی است.

■ آمیزش کنونیِ انسان با طبیعتِ نا-انسانی بیش از اندازه است و این وضعیت روزافزونانه بدتر می‌شود.

■ بنابراین، سیاست‌گزاری‌ها، ساختارهای اقتصادی و فناورانه، و ایدئولوژی‌ها را باید به‌ژرفی تغییر داد.

■ نگرش کیفی به زندگی باید جایگزین نگرش کمی شود.

■ کسانی که به نکته‌های پیش‌گفته باورمند‌اند وظیفه‌ی باواسطه‌ یا بی‌واسطه دارند که بکوشند تغییرهای لازم را محقق سازند.

۳- بنیادهای بوم‌شناسیِ

ژرف اینک خوب است نظری بیافکنیم بر بنیادهای فلسفیِ بوم‌شناسیِ‌ ژرف، یعنی بنیادهای هستی‌شناختی، معرفت‌شناختی، و انسان‌شناختیِ این دیدگاه. از میان همه‌ی نظرگاه‌های فلسفی، بوم‌شناسیِ ژرف پیش از همه فلسفه‌ی اسپینوزا را به یادمان می‌آورد. نِس خود از همان آغاز اسپینوزا را یکی از سرچشمه‌های اندیشه‌‌اش می‌شمارد. پژوهش‌های دیگر نیز بر پیوند میان بوم‌شناسیِ ژرف و فلسفه‌ی اسپینوزا انگشت گذاشته‌اند. یک سرچشمه‌ی الهام‌بخشی در اندیشه‌ی اسپینوزا برای بوم‌شناسیِ ژرف را باید نگرش متافیزیکیِ او دانست که طبق آن خدا و طبیعت به‌نحوی به هم‌ واکاسته می‌شوند.‌ یک خوانش از دیدگاه اسپینوزا “همه‌خدایی” است که خدا را از طبیعت جدا نمی‌داند. روشن است که چنین نگرشی پی‌آیندهای مهمی برای درک انسان از خود و نسبت‌اش با طبیعت دارد.

همچنین، برخی پژوهش‌گران پیوندی را میان اندیشه‌ی مارتین هیدگر و بوم‌شناسیِ ژرف نشان داده‌اند. بوم‌شناسان ژرف نیز همچون هایدگر آن پیش‌انگاشت‌های متافیزیکی که در ویرانیِ زیست‌محیط دخیل می‌دانند را به بوته‌ی نقد می‌گیرند. بیل دِوال و جورج سِسیونز، که از چهره‌های اصلیِ بوم‌شناسی ژرف اند، معتقد‌اند هایدگر سه یاری‌بهر به ادبیات بوم‌شناسیِ ژرف داشته است: نخست، او بر اندیشه‌ی غربی از زمان افلاتون نقد سترگی وارد می‌کند. دوم، او انسان‌ها را به “تفکر” فرامی‌خواند. و سوم، او ما را فرامی‌خواند که بر روی زمین به شیوه‌ی اصیل سکنی گزینیم، چیزی همانند فراخوانِ بوم‌شناسیِ ژرف به سکنی‌گزیدن در بوم‌گاه و سکنی‌گزیدن با هشیاری به روند‌های طبیعی.

طبق هستی‌شناسیِ بوم‌شناسیِ ژرف، طبیعت یک شبکه‌ی پیچیده و زنده است متشکل از هم‌پیوستگی‌ها و هم‌وابستگی‌هایی که گیاهان، جانوران، صخره‌ها، آب و جز اینها را در بر می‌گیرد. بر این اساس، طبیعت یک تنوع یک‌پارچه از باشنده‌ها‍‍ ست که انسان‌ نیز نه بیرون از آن بلکه بخشی از آن شمرده می‌شود. طبق معرفت‌شناسیِ بوم‌شناسیِ ژرف، یک علم کل‌نگر شدنی است و از این منظر علم در معنای سنتی که جزء‌نگر است را باید مورد نقد قرار داد. مهم‌ترین نقد این است که عقلانیت غربی نمی‌تواند مبنای بوم‌شناسی قرار گیرد چراکه شناسا را از موضوع شناخت جدا می‌داند. اما انسان‌شناسی‌یی که مبنای بوم‌شناسیِ ژرف است را می‌توانیم به این صورت خلاصه کنیم: انسان پاره‌ای از طبیعت است و هیچ شکاف هستی‌شناختی میان انسان‌ها و طبیعت نیست.

انسان‌شناسیِ بوم‌شناسیِ ژرف از این جهت دل‌فریب است که به هستومندهای نا-انسانی ارزش ذاتی نسبت می‌دهد و ارزش ذاتیِ هستومندهای نا-انسانی را همراه می‌سازد با دیدگاهی مبنی بر صیانت از حیات وحش. در دیدگاه بوم‌شناسیِ ژرف تأکید خاصی بر ارزش ذاتیِ حیات وحش و طبیعت دست‌نخورده وجود دارد. افسانه‌ی عصر طلایی را معمولاً با افسانه حیات طبیعی و دست‌نخورده همراه می‌سازند. در ادبیات زیست‌محیطی طبیعت بکر و حیات وحش به شکل‌های مختلفی مورد بحث قرار گرفته است. برخی پژوهشگران بر ارزش زیبایی‌شناختیِ حیات وحش انگشت گذاشته‌اند.

شوپنهاور که زیبایی‌شناسی خود را بر مبنای امر طبیعی بنیان می‌نهد هرآنچه طبیعی و بیانگر طبیعت است را زیبا می‌شمارد و زیبای یک اثر هنری را هم بخاطر بازنماییِ زندگی می‌داند. برخی دیگر بر ارزش روان‌شناختی و روان‌پزشکیِ حیات وحش تأکید دارند و ریشه‌ی بسیاری از مشکلات روحی و روانیِ انسان امروزین را در دوریِ او از طبیعت بکر می‌دانند. شاید از همین‌رو ست که گردشگریِ درمانی یا روان‌شناختی روزبه‌روز گسترش می‌یابد. بوم‌روانشناسی شاخه‌ای از روان‌شناسی است که به این مبحث می‌پردازد. درمقابل، گروهی نیز بر اهمیت عدم دخالت انسان در طبیعتِ بکر و دست‌نخورده باقی‌گذاشتنِ حیات وحش تأکید دارند، چراکه ارزش واقعیِ آن را در دست‌نخوردگیِ آن می‌دانند. طرفداران بوم‌شناسیِ ژرف جزو همین دسته‌اند. آنها بر ارزش حیات وحش و بکر چنان تأکید دارند که هرگونه دخالت انسان در آن—حتا دخالتی که در جهت حفاظت و صیانت از انواع باشد—را نادرست می‌دانند. آنها معتقد‌اند جاهایی از زمین را باید چونان طبیعت وحش مشخص کرده و از ورود انسان به آن جلوگیری کرد.

۴- نقد و ارزیابی

رویکردهای محافظه‌کار در عرصه‌ی اخلاق زیست‌محیطی بوم‌شناسیِ ژرف را بیش از اندازه رادیکال می‌دانند و بوم‌محوریِ سرشته در آن را ضد-انسانی می‌شمارند، چراکه معتقد‌اند این دیدگاه ارزش انسان‌ها را هم‌عرضِ باشندگانی چون موش‌ها و علف‌های هرز می‌انگارند. همچنین، بوم‌شناسان اجتماعی معتقد‌اند کل‌نگری در بازشناسیِ رابطه‌ی طبیعت-جامعه ناتوان است. آنها می‌گویند دیدگاه‌های کل‌نگر نمی‌توانند تشخیص دهند که درک ما از نسبت‌مان با طبیعت بازتاب ساختارهای اجتماعی‌مان است. طرفداران بوم‌شناسیِ اقتصادی بر این باور‌اند که مشکل خود انسان‌ها یا انسان‌محوری نیست بلکه سیستم‌های اجتماعی-اقتصادیِ خاصی ست که در دنیای جدید شکل گرفته‌اند و زین‌رو ما نخواهیم توانست رابطه‌ی خود با طبیعت را اصلاح کنیم مگر آنکه نخست مسائل بنیادین اجتماعی را چاره کنیم. از نظرگاه بوم‌زنانه‌گرایی نیز نقدهایی به نگرش‌های زیست‌محیطیِ کل‌نگر وارد شده است. بوم‌زنانه‌گرایان معتقد‌اند کل‌نگری پیوند طبیعت-زن را تشخیص نمی‌دهد و تبعیض جنسی را چونان یکی از عوامل مهم مسائل زیست‌محیطی نادیده می‌گیرد. زنانه‌گرایان زیست‌محیطی هم‌چنین معتقد‌اند کل‌نگری ارزش حیات فردی را نادیده گرفته و آن را محترم نمی‌شمارد.

برخی طرفداران و کوشندگان حفظ تنوع زیستی بر بوم‌شناسیِ ژرف، و بر کل‌نگری بطورکلی، این ایراد را وارد می‌دانند که این نگرش‌ها با حفاظت از انواع و گونه‌ها منافات دارد. زیرا، همان‌سان که گفتیم، بوم‌شناسیِ ژرف دخالت انسان در طبیعت را نفی می‌کند و کل‌نگری هم دل‌نگرانیِ خاصی در قبال تنوع زیستی ندارد چراکه کل را اصل می‌شمارد و بر این باور است که، هر جا لازم باشد، فرد باید قربانیِ بقای کل شود. اصل قراردادنِ کل و روا دانستنِ قربانی‌شدنِ فرد برای بقای کل از یک سو، و هم‌ترازدانستنِ انسان و دیگر باشنده‌ها از نظر ارزشمندی از سوی دیگر، باعث شده است برخی منتقدان نوعی انسان‌ستیزی را در دیدگاه‌های کل‌نگر تشخیص دهند.

کل‌نگری معمولاً بر یک پیش‌انگاشت هستی‌شناختیِ مهم استوار است. بنا بر این پیش‌انگاشت، طبیعت در جهت یک‌پارچگی، زیبایی، و پایایی حرکت می‌کند؛ طبیعت همواره خود تعادل و توازنِ خود را تأمین می‌کند. این دیدگاه را در نظر کسانی ‌چون مَک‌آرتور و هاچینسون می‌شود دید که از ثباتِ تنوع (Diversity-stability) سخن گفته‌اند. اما بسیاری از دانشمندان علوم طبیعی و زیستی این دیدگاه را رد کرده‌اند.



حامی اتووود
نظـــــــر اعضــــــــا
هنوز نظری برای این خبر ثبت نشده است.

ثبــــــــت نظـــــــر

  
جهت ارسال نظر باید وارد سیستم شوید. / عضو جدید
ایـمـــیـل :  
رمز عبـور :  

درباره معماران معاصر ایران :
این گروه در سال 1386 با هدف ایجاد پل ارتباطی بین معماران ایرانی معاصر گرد هم آمد.با شروع کار این وب سایت معماران متقاضی در محیطی ساده وکارآمد به تبادل پروژه ها ومقــــالات خود خواهند پرداخت ودر فضای فروم به بحث وگفتگو می پردازند.
خانه | ورود | ثبت نام | درباره ما | تماس با ما | قوانین سایت | راهنما | تبلیغات
© کلیه حقوق این وب سایت متعلق به گروه معماران معاصر می باشد.
Developed by Tryon Software Group