معماران معاصر ایران, اتووود - بزرگترین سایت معماری
ثبت نام عضو جدید ایمیل آدرس: رمز عبور : رمز عبور را فراموش کردم

به جامعترین سامانه ارتباطی و اطلاع رسانی معماران معاصر ایران خوش آمدید خانه |  ثبت نام |  تماس با ما |  درباره ما |  قوانین سایت |  راهنما |  تبلیغات




موضوعـات مــعـماری
منظر شهری   - 1401
معماری؛ خیر مشترک و امید اجتماعی   - 22
معماری و دیگر حوزه های فکر   - 1353
معماری مجازی   - 22
نظریه معماری   - 1043
جشن نامه اتووود   - 21
طراحي داخلي   - 956
زاها حدید از نگاه معماران ایرانی   - 20
سازه های شهری   - 900
زنانِ معمارِ ایرانی و سقف شیشه ای در نوزده روایت   - 20
تکنولوژی ساخت   - 886
پردیس ویترا   - 18
معماری حوزه عمومی   - 817
معماری و رسانه   - 18
مرزهای معماری   - 811
معماری کوچک مقیاس   - 17
نظریه شهری   - 744
معماری و نقاشی   - 17
المان شهری   - 740
20 بنا که هرگز ساخته نشد   - 17
نگاه نو به سكونت   - 739
جهان علمیْ تخیلی   - 17
معماری و سیاست   - 643
کارگاهْ مسابقه قوام الدین شیرازی   - 16
کلان سازه   - 632
مسابقه مرکز اجتماعی شهر صدرا   - 15
معماری مدرن   - 564
معماری ـ موسیقی   - 15
معماری پایدار   - 538
معماری بایومورفیک   - 15
منتقدان معماری   - 506
شهرهای در حرکت   - 14
آرمان شهرگرایی   - 485
رابرت ونتوری در بیست و پنج روایت   - 14
روح مکان   - 476
معماری و روانشناسی   - 14
برنامه ریزی شهری و منطقه ایی   - 474
ویلا ساوا ـ لوکوربوزیه   - 13
طراحی صنعتی   - 470
معماری و هوش مصنوعی   - 12
معماری تندیس گون   - 469
فیلم پارازیت ساخته بونگْ جونْ هو   - 12
نوسازی و بهسازی بافت های شهری   - 458
معماری و گیم   - 11
معماری منظر   - 455
معماری و ادبیات   - 11
معماری شمایل گون   - 431
ده کتاب که هر معمار باید بخواند   - 11
باز زنده سازی   - 397
کنگو کوما ـ استادیوم ملی توکیو   - 10
هنر مدرنیستی   - 378
کلیسای رونشان ـ لوکوربوزیه   - 10
توسعه پایدار   - 377
بی ینال ونیز   - 10
آینده گرایی   - 377
درس گفتارهای اتووود   - 9
معماری یادمانی   - 356
لیوینگ آرکیتکچر   - 9
تراشه های کانسپچوال   - 334
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه دوم   - 9
معماریِ توسعه   - 332
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه اول   - 8
معماری سبز   - 321
معماری جنگلی   - 8
طراحی نئولیبرال   - 310
مینت د سیلوا به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری پست مدرن   - 288
گونتا اشتلزل به روایت آلیس راستورن   - 7
اتووود کلاسیک   - 273
معماری بیابانی   - 7
بدنه سازی شهری   - 262
طراحی و ضایعات به روای آلیس راستورن   - 7
تغییرات اقلیمی   - 261
شارلوت پریاند به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری محلی   - 259
اتوره سوتساس به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری محدود   - 253
باوهاوس به روایت آلیس راستورن   - 7
محوطه سازی   - 252
لوسی رای به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ارزان   - 251
مارسل بروئر به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری تجربی   - 248
چارلز رنه مکینتاش به روایت آلیس راستورن   - 7
کتابخانه ی اتووود   - 244
باکمینستر فولر به روایت آلیس راستورن   - 7
بنای محدود   - 229
طراحی در بازی و تاج و تخت به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری های تک   - 220
سائول باس به روایت آلیس راستورن   - 7
گرمایش زمین   - 219
میس ون در روهه به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری انتقادی   - 203
معماری و عکاسی به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن حومه شهری   - 201
طراحی روی بام به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن عمومی   - 194
جنبش "جانِ سیاهان مهم است" و مسئله‌ی طراحی به روایت آلیس راستورن   - 7
زنان و معماری   - 191
کارلو اسکارپا به روایت آلیس راستورن   - 7
عکاسی   - 178
ریچارد نویترا به روایت آلیس راستورن   - 7
هنر انتزاعی   - 177
طراحی در زمانه بحران به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ـ سینما   - 176
معماری تخت جمشید   - 7
پروژه های دانشجویی از سراسر جهان   - 165
رقابت مجتمع چندعملکردی شهید کاظمی قم   - 7
گرافیک   - 161
پاویون ایران ـ بی ینال ونیز 2016   - 7
فضای منفی   - 147
آلوار و آینو آلتو به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن روستایی   - 142
هشت کوتاه نوشته در مورد پوپولیسم   - 7
هنر گفت و گو   - 141
ده پروژه کمتر شناخته شده لوکوربوزیه متقدم   - 7
طراحی مبلمان   - 127
طراحی و پناهجویان   - 7
معماری ژاپن   - 126
ردلف شیندلر به روایت الیس راستورن   - 7
معماری ایران   - 114
صد و بیست و یک تعریف معماری   - 6
بلندمرتبه ها   - 112
آیلین گری به روایت آلیس راستورن   - 6
ترسیمات معماری   - 105
معماری و فضای زیرساخت های نرم   - 6
معماری و فاجعه   - 95
معماری خوانی   - 6
اتووود ـ ایران معاصر   - 88
منبع شناسی اتووود   - 6
معماری مذهبی   - 87
ورنر پنتون به روایت آلیس رستورن   - 6
معماران و چالش انتخاب معماری   - 86
تناقض هاوپیچیدگی ها:تئوریهای پیچیدگیِ ونتوری وجیکوبز   - 5
معماری فاشیستی   - 80
معماری مصر   - 5
اکسپو   - 79
پنج پروژه لوکوربوزیه متاخر که هیچگاه ساخته نشدند   - 5
پالپ نیوز ِ اتووود   - 68
فرهنگ نفت   - 5
معماری هند   - 66
اتومبیل در چهار روایت کوتاه از بری ریچاردز   - 4
معماری چین   - 63
چهار یادداشت برای علی اکبر صارمی   - 4
ویروس کرونا و معماری   - 63
شهرسازی کوچک مقیاس   - 4
معماری و هنر انقلابی   - 62
بلوپرینت   - 4
مدرنیته؛ از نو   - 61
اتووودْ آبزرور   - 4
ویرانه ها   - 58
فرایند خلاقیت چهار پیشگام معماری مدرن   - 4
اقتصادِ فضا   - 57
همه ما سایبورگ هستیم   - 4
گفت و گو با مرگ   - 56
اختلال های تشخیصی معماران مدرن   - 4
مدارس معماری   - 50
فرهنگ کمپ به روایت سوزان سانتاگ   - 4
زاغه نشینی   - 48
چگونه یوتوپیا در روسیه انقلابی مدفون شد   - 4
پداگوژی   - 46
چالش های اخلاقی ریاضت ورزی در معماری به روایت پیر ویتوریو آئورلی   - 4
طراحی در وضعیت پندمیک به روایت آلیس راستورن   - 45
داریوش شایگان و هنر ایرانی   - 3
معماری پراجکتیو   - 44
رقابت آسمانخراش ایوُلو 2016   - 3
معماری دیجیتال   - 43
رادایکالیسم ایتالیایی در سیزده روایت   - 3
معماری کانستراکتیویستی   - 43
آینده کجاست؟ روایتی از رولینگ استون   - 3
جنبش متابولیسم   - 42
لویی کان به روایت آلیس راستورن   - 2
معماری اوایل قرن بیستم روسیه   - 41
رابرت نوزیک، یوتوپیا و دولت حداقلی   - 2
باهاوس   - 39
اسمیتسن‌ ـ رابین هود گاردنز   - 2
فیلوکیتکت   - 36
برج سیگرام چگونه جهانی شد؟   - 2
هنر روسیه   - 35
زیستْ ریاضت و همبستگی در فضای اضطراری   - 2
درگذشت زاها حدید   - 34
جودیت باتلر مارا به تغییر شکل خشم مان فرا می خواند؛ گفت و گویی با ماشا گِسِن   - 2
معمارْستاره ها به روايت اتووود   - 33
فیس بوک، گوگل و عصر تاریک سرمایه داری نظارتی   - 2
اکسپو شانگهای 2010   - 33
شهرهای پیشاصنعتی   - 1
طراحی پارامتریک   - 30
فیلمْگفتارهای معماری و پداگوژی معماری   - 1
بحران آب   - 29
تابْ آوری دفاتر نوپای معماری   - 1
معماری فضای داخلی   - 29
چهل نکته در باب هایدگرْخوانی   - 1
اکسپو میلان 2015   - 28
شهرْخوانی با اتووود   - 1
پاویون های سرپنتین   - 27
ده پرسش از هشت معمار   - 1
معماری پس از یازدهم سپتامبر   - 22

طــراحــــــــــــــان
آر ای ایکس   - 3
ژان بودریار   - 4
آراتا ایسوزاکی   - 16
ژان نوول   - 22
آرشیگرام   - 7
ژاک دریدا   - 18
آرکی زوم   - 4
ژاک لوگوف   - 4
آلبرت پوپ   - 4
ژیل دلوز   - 29
آلدو روسی   - 13
سائول باس   - 7
آلوار آلتو   - 19
ساسکیا ساسن   - 9
آلوارو سیزا   - 9
سالوادور دالی   - 2
آن تینگ   - 4
سانا   - 5
آنتونی گائودی   - 27
سانتیاگو کالاتراوا   - 13
آنتونی وایدلر   - 5
سدریک پرایس   - 3
آنتونیو نگری   - 5
سو فوجیموتو   - 11
آنیش کاپور   - 8
سوپراستودیو   - 9
آی وِی وِی   - 34
سورِ فِهْن   - 6
اُ ام اِی   - 40
سوزان سانتاگ   - 8
اتوره سوتساس   - 7
شاشونا زوبوف   - 2
ادریان لابوت هرناندز   - 5
شیگرو بان   - 33
ادوارد برتینسکی   - 1
عبدالعزیز فرمانفرمایان   - 4
ادوارد سعید   - 13
فدریکو بابینا   - 30
ادوارد سوجا   - 10
فرانک گهری   - 49
ادواردو سوتو دی مُرِ   - 18
فرانک لوید رایت   - 45
ادولف لوس   - 8
فرای اوتو   - 10
ارو سارینن   - 28
فردا کولاتان   - 2
اریک اوون موس   - 13
فردریک جیمسون   - 3
اریک هابسبام   - 2
فرشید موسوی   - 3
استن آلن   - 4
فمیهیکو ماکی   - 4
استیون هال   - 32
فیلیپ جنسن   - 5
اسلاوی ژیژک   - 17
گایاتری چاکراوارتی اسپیواک   - 5
اسوالد متیوز اونگرز   - 5
گرگ لین   - 7
اسوتلانا بویم   - 4
گونتا اشتلزل   - 1
اسکار نیمایر   - 33
لئون کریر   - 2
اف او اِی   - 9
لبس وودز   - 25
ال لیسیتسکی   - 5
لوئیس باراگان   - 2
الیس راستورن   - 111
لوئیس مامفورد   - 1
اِم اِی دی   - 22
لودویگ لئو   - 3
ام وی آر دی وی   - 53
لودویگ میس ون دروهه   - 25
اماندا لِــوِت   - 4
لودویگ هیلبرزیمر   - 3
اویلر وو   - 9
لودویگ هیلبرزیمر   - 1
ایلین گری   - 7
لوسی رای   - 15
ایوان لئونیدوف   - 4
لویی کان   - 37
بئاتریس کُلُمینا   - 9
لوییس بورژوا   - 8
بال کریشنادوشی   - 4
لُکُربُزیه   - 142
باک مینستر فولر   - 11
لیام یانگ   - 4
برنارد چومی   - 33
مارتین هایدگر   - 29
برنو زوی   - 7
مارسل بروئر   - 7
بنیامین برتون   - 8
مارشال برمن   - 16
بوگرتمن   - 1
مانفردو تافوری   - 16
بی یارکه اینگلس   - 68
مانوئل کاستلز   - 2
پائولو سولری   - 4
ماکسیمیلیانو فوکسِس   - 10
پاتریک شوماخر   - 3
مایکل سورکین   - 4
پال گلدبرگر   - 1
مایکل گریوز   - 6
پرویز تناولی   - 2
محمدرضا مقتدر   - 4
پری اندرسون   - 3
مخزن فکر شهر   - 1
پل ویریلیو   - 22
مـَــس استودیو   - 3
پیتر آیزنمن   - 58
معماران آر سی آر   - 4
پیتر برنس   - 3
معماران مورفسس   - 16
پیتر زُمتُر   - 68
موریس مرلوپنتی   - 2
پیتر کوک   - 7
موشه سفدی   - 12
پیر بوردیو   - 5
میشل سر   - 3
پییر ویتوریو آئورلی   - 9
میشل فوکو   - 46
تئودور آدورنو   - 5
نائومی کلاین   - 4
تادو اندو   - 13
نورمن فاستر   - 35
تام مین   - 13
نیکلای مارکوف   - 1
تام ویسکامب   - 10
هانا آرنت   - 9
تاکامیتسو آزوما   - 3
هانری لفور   - 24
توماس پیکتی   - 5
هانی رشید   - 5
توماس هیترویک   - 30
هرزوگ دی مورن   - 28
تیتوس بورکهارت   - 2
هرنان دیاز آلنسو   - 18
تیموتی مورتُن   - 2
هنری ژیرو   - 3
تیو ایتو   - 25
هنریک وایدولد   - 1
جاشوا پرینس ـ رامس   - 2
هنس هولین   - 5
جان برجر   - 2
هوشنگ سیحون   - 14
جان هیداک   - 4
هومی بابا   - 2
جف منن   - 2
واسیلی کاندینسکی   - 2
جفری کیپنس   - 3
والتر بنیامین   - 27
جورجو آگامبن   - 5
والتر گروپیوس   - 18
جوزپه ترانی   - 2
ورنر پنتون   - 5
جونیا ایشیگامی   - 3
ولادیمیر تاتلین   - 12
جیمز استرلینگ   - 1
ولف پریکس   - 1
جین جیکوبز   - 2
ونگ شو   - 8
چارلز جنکس   - 7
ویتو آکنچی   - 12
چارلز رنه مکینتاش   - 7
ویوین وست وود   - 6
چارلز کوریا   - 15
ک. مایکل هیز   - 2
چاینا میه ویل   - 4
کارلو اسکارپا   - 12
حسن فتحی   - 5
کازو شینوهارا   - 1
حسین امانت   - 3
کازیو سجیما   - 2
خورخه لوئیس بورخس   - 2
کالین روو   - 1
داریوش آشوری   - 1
کامران دیبا   - 13
داریوش شایگان   - 13
کامرون سینکلر   - 11
دانیل لیبسکیند   - 24
کریستفر الکساندر   - 2
دنیس اسکات براون   - 10
کریستین نوربرگ ـ شولتز   - 15
دیلرـ اِسکـُـفیدیو+رِنفرو   - 22
کریم رشید   - 5
دیوید رُی   - 2
کلر استرلینگ   - 2
دیوید گیسن   - 2
کلود پَره   - 3
دیوید هاروی   - 25
کنت فرمپتن   - 14
رابرت نوزیک   - 2
کنزو تانگه   - 9
رابرت ونتوری   - 29
کنستانتین ملنیکف   - 3
رُدولف شیندلر   - 7
کنگو کوما   - 47
رضا دانشمیر   - 5
کوپ هیمِلبِلا   - 22
رم کولهاس   - 100
کورنلیوس کاستوریادیس   - 3
رنزو پیانو   - 30
کوین لینچ   - 7
ریچارد مِیر   - 8
کیانوری کیکوتاکه   - 1
ریچارد نویترا   - 7
کیتیو آرتم لئونیدویچ   - 1
ریموند آبراهام   - 1
کیشو کـُـروکاوا   - 6
رینر بنهام   - 2
یان گِل   - 9
رینهولد مارتین   - 5
یو ان استودیو   - 32
ریکاردو بوفیل   - 4
یورگن هابرماس   - 15
زاها حدید   - 190
یونا فریدمن   - 5
زیگموند فروید   - 11
یوهانی پالاسما   - 12

کـاربـــــــری هـا
مسکونی   -776
معماری مذهبی   -105
زیرساخت های شهری   -375
صنعتی   -102
فرهنگی   -329
گالری   -84
پاویون   -264
هتل   -75
موزه   -254
ورزشی   -65
اداری ـ خدماتی   -232
بهداشتی   -40
مسکونی ـ تجاری   -161
حمل و نقل عمومی   -37
تفریحی   -154
ویلا   -6
اموزشی   -133
زاغه نشینی   -5
حامی اتووود
مقـــــــــــالات
    دیوید هاروی و شهر در قامت فهمی انسانْ تولید
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    پهنه ی معلق تهران؛ شاه عبدالعظیم یا شهر ری
        علی رنجی پور
    دیوید هاروی و شهرســــــــــــــــــــــــــــــــــازی آلترناتیو
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    هنر گفت و گو ـ جان بریسندن و اد لوییس با دیوید هاروی
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
چنـــــد پــــروژه
مجموعه مسکونی شاه پریان
طراح : علیرضا امتیاز "مدیر اتووود"
منزل شخصی دکتر دلیر - خیابان ولیعصر کوچه 8
طراح : محمود امیدبخش
مجموعه ي تجاري و پاركينگ طبقاتي شقايق
طراح : امين حشمتی
خانه شعر ، پايان نامه معماري كارشناسي ارشد
طراح : م معيت
گذرگاه همیابی
طراح : محمود امیدبخش
کاریــــــــــــابی
   کاریابی
   لیست درخواست ها ی قبلی شما
   لیست کاندیدها به تفکیک استان
   لیست فرصت های کاری به تفکیک استان
وبـــــلـاگ هـــــا
آرشیتکت نمونه
مدیر : مسعود زمانیها
معماری به مثابه ساخت-سجاد نازی
مدیر : سجاد نازی
فتوت نامه معماران
مدیر : اخوان الصفا
مجله معماری Architecture Foolad City
مدیر : مسعود پریوز
معــــرفی کتــــــاب
رهیافت پدیدارشناسی در اندیشه پیتر زومتور
نویسنده :  .
انتشارات : علم معمار

حامی اتووود
کانال تلگرامی اتووود
حظّ بصر؛ چرا به چیزهای زیبا خیره می‌شویم؟
اتووود سرویس خبر:   تيم اتووود
1394/05/04
مـنـــــــبـع : نوشته ی موهان ماتِن ؛ ترجمه‌ی حمید پرنیان
تعداد بازدید : 1932

لذتی که از زیبایی می‌بریم به‌طور قطع توسط تکامل شکل گرفته است؛ اما این لذت چه مزیتِ انطباقی‌ای نصیب ما کرده است؟ مردم در تمامِ فرهنگ‌ها خود و اموال‌شان را تزئین می‌کنند و از هنرهای زیبا لذت می‌برند. با شگفتی به چشم‌اندازهای پهناور و آسمانِ پرستاره نگاه می‌کنند و آواز می‌خوانند و می‌رقصند، و آلاتِ موسیقی درست می‌کنند. چرا؟ به نظر می‌رسد پاسخ‌اش ساده است: این کارها به آن‌ها لذت می‌دهد. اما چرا چنین است؟ ظرفیتِ ما انسان‌ها برای لذت‌بردنِ زیباشناختی، چه چیزی را به ارگانیسمِ انسان ارزانی می‌کند؟

می‌دانیم که لذتِ زیباشناختی، برخلاف گرسنگی یا میلِ جنسی، رانه (drive) نیست. گرسنگی، معطوف به آینده است: گرسنگی ما را به خوردن تشویق می‌کند. لذت اما همراهِ خوردن می‌آید. به ما می‌گوید "این را بخور بخور! ". اما خوردن نمی‌تواند به‌طور نامحدود ادامه پیدا کند، و وقتی چشمِ بدن سیر شد، این لذت هم کم‌رنگ و ناپدید می‌شود. هر چه سیرتر می‌شویم، لذت خوردن نیز کم‌تر می‌شود؛ فرقی هم نمی‌کند که غذا چه‌قدر خوشمزه باشد. گرسنگی، مانند دیگر لذت‌های رانه-محور، محدودیتِ زمانی دارد. گرسنه‌بودن ناخوش‌آیند است؛ گرسنگیِ زیاد نیز فوق‌العاده ناخوش‌آیند است. وقتی می‌خوریم، زجرِ گرسنگی را تسکین می‌دهیم و نم‌نم از خوردنِ غذا لذت می‌بریم. وقتی سیر شدیم، این لذت هم از بین می‌رود.

لذت زیباشناختی، مثل هم‌آغوشی، فعالیت-محور است؛ و نه مثلِ خوردن، رانه-محور یا هدف-محور. فعالیتی که همراهِ آن می‌آید را "درنگیدن" می‌نامم. فرض کنید دارید به آوازی خوش یا چهچه‌ی بلبل گوش می‌دهید، یا به کوهستانی باشکوه یا نقاشیِ خیره‌کننده‌ای می‌نگرید؛ لذت زیباشناختی به شما می‌گوید که این درنگیدن ارزش‌اش را دارد، به درنگیدن ادامه بده؛ اما نه برای ‌نتیجه‌ی بلافاصله‌ای. بل می‌شود به دلایلِ دیگری هم به کوهستانِ باشکوه نگاه کرد و لذت برد؛ که لزوما [دلایلِ] زیباشناختی نیز نباشند. کسی که سفرِ درازی را متحمل شده تا برای اسکی‌کردن به کوهستان بیاید، با دیدنِ منظره‌ی کوهستانی به وجد می‌آید چون متوجه می‌شود که سرانجام به مقصدش رسیده. لذت زیباشناختی اما لذتی است که فقط با نگریستن یا گوش‌دادن به چیزی یا درنگیدن درباره‌ی کیفیاتِ آن چیز حاصل می‌شود. لذت زیباشناختی ما را برمی‌انگیزاند تا به نگریستن ادامه دهیم؛ این لذت به ما نمی‌گوید که ابژه‌ی درنگیدنِ ما مناسبِ چیزِ دیگری جز درنگیدن است.

لذت‌های فعالیت-محور می‌توانند واکنش‌های مشخصِ تنانه یا رفتاری ایجاد کنند. شاید خود را به‌طور غیرارادی در قالبِ لبخندی یا حالتی در چهره بیان کنند. این لذت‌ها از نظر روان‌شناختی توجه‌ی انسان را به فعالیتِ لذت‌آور جلب می‌کنند؛ انسان می‌تواند در زیباییِ آسمانِ پرستاره یا نقاشیِ باشکوهی "گم شود" و دغدغه‌ها و نگرانی‌ها و دردهای‌اش کاهش یابد. این خلسه یا جذبه به واسطه‌ی شبه‌مخدرهای پنهانی و درون‌ریز انجام می‌شود، و همین شبه‌مخدرها هستند که حسِ لذت را به وجود می‌آورند. این تاثیرات، مشخصه‌ی همان چیزی است که ما لذت جسمی می‌نامیم. می‌دانیم که برخی لذت‌های فکری (کتاب‌خواندن، جدول-حل‌کردن، گپ‌زدن) لذتِ جسمی می‌آورند؛ لذتِ زیباشناختی نیز همین‌طور است.

لذت، خواه رانه-محور باشد خواه فعالیت-محور، اطلاعاتی درباره‌ی چیزها و امورِ جهان به ما می‌دهد؛ اما این پیام‌های لذت فقط و فقط به یک فعالیتِ خاصْ مربوط و محدود می‌شوند. لذتِ طعمِ انبه به ما می‌گوید که وقتی گرسنه هستیم می‌توانیم انبه بخوریم، اما درباره‌ی فعالیت‌های دیگری که می‌توانیم با انبه‌ها انجام دهیم، چیزی به ما نمی‌گوید؛ مثلا نمی‌گوید که انبه زخم را بهبود می‌دهد یا نگریستن به آن چیزِ خوبی است... کتابی که برای خواندنْ خوب است شاید برای گذاشتن در قفسه‌ی کتاب‌خانه خوب نباشد و نمای خوبی به کتاب‌خانه‌ی شخصی‌مان ندهد. لذت‌بردن از یک چیز و به هدفی مشخص، ضرورتا به معنای تاییدِ کلیِ [آن چیز] نیست.

این ویژه‌بودگیِ لذت شاید خودپیدا به نظر آید اما برخی نویسندگانی که درباره‌ی لذتِ زیباشناختی نوشته‌اند، این نکته را در نظر نگرفته‌اند. لذتِ زیباشناختی لذت‌بردن از درنگیدن درباره‌ی چیزی است. این لذت می‌تواند حسی باشد (مثل خوشیِ نگریستن به نقاشی یا گوش‌دادن به موسیقی) یا فکری (مثل لذتِ خواندنِ آخرین کتابِ یک نویسنده‌ی محبوب). در هر دو حالت، لذتِ درنگیدن را باید از تمایل‌داشتن به چیزی به خاطرِ استفاده‌های دیگر[ی جز درنگیدن] متمایز کرد. ایمانوئل کانت در سده‌ی هجدهم از نخستین کسانی بود که متوجه‌ی این تمایز شده بود. وی مثالِ کاخ را می‌زند؛ ما یا تمایل داریم که در کاخ زندگی کنیم، یا از تجملات‌اش نفرت پیدا می‌کنیم و می‌خواهیم ویران‌اش کنیم. اما هر دوی این واکنش‌ها متمایز از لذت یا رنجشی هستند که از نگریستن به کاخ ناشی می‌شوند. فقط این لذتِ دومی (نگریستن به کاخ) است که لذتِ زیباشناختی به شمار می‌آید.

چارلز داروین درباره‌ی مسئله‌ی انتخابِ جنسی می‌نویسد: "وقتی پرنده‌ی نری را مشاهده می‌کنیم که پرهای زیبا یا رنگ‌های باشکوه‌اش را به رخِ پرنده‌ی ماده می‌کشد… شک نمی‌توان کرد که پرنده‌ی ماده زیباییِ جفتِ نرش را تحسین می‌کند." اگر فکر می‌کنید که داروین منظورش زیبایی بوده و نه جذابیتِ جنسی، اشتباه فکر کرده‌اید. داروین میلِ جنسی را با تحسینِ زیباشناختی اشتباه گرفته است. طبق نظریه‌ی خودِ داروین، وقتی ماده به چشمِ تحسین به نر نگاه می‌کند، از نگریستن به او و صرفا به خاطر نگریستن به او نیست که لذت می‌برد؛ بل به جفت‌گیری با او رانده می‌شود. داروین نگاهِ خیره‌ی شهوت‌آمیز را به‌اشتباه با نگریستنِ ساده یکی گرفته است. نظر کانت این بود که قدردانیِ زیباشناختی، بی‌غرض است. فقط لذتِ نگریستن است.

این مسئله ما را به معمای‌مان بازمی‌گرداند. لذتِ زیباشناختی ما را تشویق می‌کند تا ابژه‌ی آن [لذت] را بدرنگیم. اما چرا از چشم‌اندازی تکامل‌باور، این [درنگیدن به چیزِ زیبا] خوب است؟ چرا جذب‌شدن در درنگیدن، با وجودِ همه‌ی خطراتِ ملازم‌‌اش (کاهش‌یافتنِ هشیاری)، چیزِ باارزشی است؟ هدردادنِ وقت و انرژی، ارگانیسم را در شرایطِ تکاملیِ نامطلوبی قرار می‌دهد. برای حیوان‌های بزرگی مثلِ ما انسان‌ها، فعالیت‌های غیرضروریْ هزینه‌های گزافی به همراه خواهد داشت.

پاسخ را می‌توان در شیوه‌های دریافت یا ادراکِ ما یافت. دریافت‌گرهای ادراکیِ ما "ابهامی بِکر و زنده" از برانگیختگی را دریافت می‌کنند. بینایی دو تصویرِ دوبعدی‌ای به ما می‌دهد که اندکی با هم فرق دارند؛ شنوایی به ما دو تصویرِ صوتی می‌دهد که هر یکْ مجموعی از صداهایی از منابعِ بسیار و مختلف است. همین‌که موقعیتِ دریافت‌کننده و شرایطِ بیرونی تغییر کنند، این تصویرها نیز لحظه-به-لحظه تغییر می‌کنند. اما ادراکْ تقریرِ شفاف و منسجمی از ابژه‌های مجزایی که در فضایی سه‌بعدی چیده شده‌اند را واردِ خودآگاهیِ ما می‌کند. این روند حتی در شرایطِ بدی مانند تاریکی یا مه‌گرفتگی و در آواجُنگ‌های پُر-صدایی مانند مهمانی‌ها و کنسرت‌ها نیز چنین است. دریافت‌گرها، در گستره‌ی فراخی از شرایط (حتی در شرایطی که برای دریافتِ اطلاعاتْ نامساعد هستند) تواناییِ فوق‌العاده‌ای برای ایجادِ تصویرِ ثابت و منجسمی از جهان دارند.

سامانه‌ی بینایی، برای انجامِ چنین کاری، ناچار است نسبت به الگو و نظم [چیزها] حساس باشد، تا بتواند نشانه‌های ابژه‌ها و رویدادهای مهم را تشخیص دهد. ما این الگوها را به‌طور طبیعی درمی‌یابیم، اما همین نیز مانند دیگر فعالیت‌های طبیعی مستلزمِ تمرین است. ادراک، مهارتی است که باید با تکرارکردن توسعه‌اش داد. مهارت‌های حرکتی را در نظر آورید. حیوان‌ها و انسان‌ها بازی می‌کنند و شلنگ‌تخته می‌اندازند تا مهارت‌ها را توسعه دهند، و تکامل نیز انجامِ چنین کاری را لذت‌بخش ساخته است. به همین شکل، نوزادها اول به‌طور نامفهوم حرف می‌زنند، بعد حرف می‌زنند،… و حرف می‌زنند، و حرف می‌زنند. آن‌ها این کار را نه برای برقراریِ ارتباط، که برای بازی‌کردن انجام می‌دهند؛ و با این بازی‌کردن، ظرفیتِ ارتباط‌گیری را فرامی‌گیرند.

ادراک نیز همین روند را دارد. دنیل برلین (روان‌شناس) در دهه‌ی ۱۹۶۰ نوشت که نوزادان برای فهمیدنِ الگوهای ساده، در ابتدا با زُل‌زدن و یک‌وری‌کردنِ سرشان جهتِ گوش‌دادن، ادراک و دریافت می‌کنند. بزرگ‌تر که شدند، به نمایش‌های پیچیده‌تر علاقمند می‌شوند؛ با افسونِ ویژه‌ای به تناقضات و نامتقارن‌ها و مانندِ آن خیره می‌شوند. این همانا بازیِ ادراکی است، و مهارتِ ادراکی را توسعه می‌دهد. وقتی به بزرگسالی می‌رسیم، الگوهای لذت‌بخشْ پیچیده‌تر از الگوهایی می‌شوند که پیش‌تر مجذوب‌مان می‌کردند. در نوزادی به صفحه‌ی شطرنج خیره می‌شدیم؛ در بزرگسالی اما رموزِ چشم‌اندازهای پیچیده و گستره‌ی آسمانِ پرستاره ما را متاثر می‌سازند.

لذتِ زیباشناختی، مزه و خوشیِ بازیِ ادراکی است؛ و چون مهارتِ ادراکیِ ما را توسعه می‌دهد، چیزِ ارزشمندی است. در این‌جا لازم است که به حرفِ سمیر زکی (عصب‌شناسِ انگلستانی) اشاره کرد. وی در ۱۹۹۸ می‌نویسد؛ هنر همانا جستجوی "ابعادِ ثابت و دیرپا و ذاتی و پایدارِ چیزها و سطح‌ها و چهره‌ها و شرایط" است. چیزهایی که ما با لذت به آن‌ها خیره می‌شویم، همان چیزهایی هستند که عرصه‌ی غنی‌ای برای این جستجو فراهم می‌کنند. ما زندگیِ خود را با لذت‌بردن از نگریستن و گوش‌دادن به چیزها شروع می‌کنیم، و از همین راه است که ادراک را یاد می‌گیریم.

اما هنوز هم روشن نیست که چرا بازیِ ادراکیْ تجربه‌ی خوشی برای بزرگسال‌هاست. مگر ما ادراک‌کردن را یاد نگرفته‌ایم؟ همه‌ی بزرگسال‌ها از طریقِ فعالیت‌های انسانی به مهارتِ پایه‌ای می‌رسند: از طریقِ راه‌رفتن و حرف‌زدن و نگریستن و گوش‌دادن و آوازخواندن. وقتی جوان هستیم این کارها را با بازی‌های لذت‌بخش همراه می‌کنیم، و در بزرگسالی نیز هم‌چنان این مهارت‌ها را تمرین می‌کنیم. و هر یک از این فعالیت‌ها ظرفیتی به بدنِ انسان می‌دهد تا خودش را بهبود دهد؛ تا بیش‌تر و بیش‌تر بامهارت شود. مهارت‌های توسعه‌یافته‌ی زبانی و حرکتی، برای انجامِ اکثرِ اهداف کافی هستند؛ برای هنرمندهای خبره اما نه. تسلطِ شاعر یا نویسنده‌ی خبره بر زبان، از تکرار و تمرین و آموزش می‌آید. وی با دشواری و رنج‌کشیدن است که به این سطح از خبرگی می‌رسد. و همین است وضعِ کسی که عرق ریخته و درباره‌ی متن و تلمیحِ شعر کار کرده و شعر را به‌درستی درک می‌کند.

از طریق فعالیت‌های لذت‌بخش است که می‌توان به مهارت‌های پایه رسید؛ و از طریق فعالیت‌های دردآور و دشوار به مهارت‌های فوق‌العاده. فعالیتی که هنرمندِ خبره مهارت‌اش را با آن بهبود و حفظ می‌کند، پُر-زحمت است و نه بادآورده و خودبه‌خودی. با این همه، یک نوع لذتی هست که در سطوحِ بالای مهارت نیز یافت می‌شود.

کسی که تمرین می‌کند تا به سطحی فراتر از سطحِ فعلیِ مهارت‌اش دست یابد، معمولا رنجش و ناخوش‌آیندی را نیز متحمل می‌شود. فرض کنید نقاشی تمرین می‌کند تا قطعه‌ی موسیقاییِ معروفی را اجرا کند. وقتی با مهارتِ فعلی‌اش می‌نوازد، از اجرای‌اش رضایت ندارد و می‌خواهد بهتر بنوازد. اما وقتی سعی می‌کند تا بهتر (و سریع‌تر و حتی با قدرتِ بیش‌تری) بنوازد، می‌فهمد که تسلطِ کافی برخوردار نیست. وی ناچار است عاداتِ مرسوم‌اش را کنار بگذارد تا بتواند اجرایِ خوبی داشته باشد. استادش وی را با تکنیک‌های جدیدی آشنا می‌کند یا این‌که خودش سعی می‌کند تا آن تکنیک‌ها را تمرین کند؛ وی مجبور است قدم به قدم جلو رود، که کارِ استرس‌آوری است، و بنابراین مدام ناکام می‌شود. تجربه‌های دردناکی پیش می‌آیند اما وی سرانجام قادر می‌شود تا با مهارتی که مدِ نظرش بوده بنوازد و تسلط پیدا کند و نوازندگی‌اش به گوشِ خودش خوش بیاید. همان‌طور که اندرس اریکسن (روان‌شناس) در پژوهش‌اش یافته است، لذتِ نوازندگی زمانی روی می‌دهد که فرد به مهارتِ آرمانی‌اش رسیده باشد. اما رسیدن به مهارتِ آرمانی نیز دشوار است و مستلزم فداکاری‌های پرهزینه.

چه چیزی افراد را برمی‌انگیزاند تا تمرینِ رنج‌آور و ناخوش‌آیند را به جان بخرند و مهارت‌شان را به سطحِ مطلوب برسانند؟ روند دست‌یافتن به تسلط هر چه قدر هم که ناخوش‌آیند باشد اما بلندپروازی و آرمان‌خواهی و میل به تسلط‌یافتنْ انگیزه‌های این افراد است. اما فرهنگ‌ها نیز ابزاری انگیزشی ابداع کرده‌اند؛ بازی‌های تعاملی. در حوزه‌ی بازی‌های حرکتی، ورزش‌ها و بازی‌های ورزشی این نقش را ایفا می‌کنند؛ بردن در این بازی‌ها و ورزش‌ها همانا موفقیتی قراردادی است که افراد را برمی‌انگیزاند تا [مهارت‌شان] بهتر شود. در حوزه‌ی فعالیتِ زیباشناختی نیز هنر همانا تعاملِ بین سازنده و مصرف‌کننده است. سازنده چیزی را با مهارتِ بالا می‌سازد که قضاوتِ ادراکیِ مصرف‌کننده را به چالش می‌کشد؛ مصرف‌کننده نیز با بهبوددادنِ توانایی‌های قضاوتِ هنری‌اش، ظرفیتِ خلاقِ سازنده را به چالش می‌کشد.

برای درکِ این مورد، مثالی می‌زنیم. فرض کنید لباس‌سازی ابتداییْ کالای‌اش را با طرحی پیچیده می‌آراید. وقتی این کالا بیرون می‌آید، همه‌ی جامعه از لذتِ ادراکی‌ای که وی فراهم کرده بهره‌مند می‌شوند، که انگیزه‌ی اقتصادی‌ای به هنرمند می‌دهد تا لباس‌های طرح‌دارِ بیش‌تری تولید کند. شاید دیگران از وی تقلید کنند و واردِ این کار شوند. در این مرحله، توجه‌ی ادراکیِ تکراری به این طرح، مصرف‌کننده‌ها را وامی‌دارد تا حساسیتِ بیش‌تری به ظرافت‌ها و لطافت‌های لباس‌های طرح‌دار داشته باشند. بنابراین، مصرف‌کننده‌ها (از جمله خودِ سازنده نیز) نسبت به نقص‌های طرح‌ها حساس می‌شوند؛ شاید طرحْ فاصله‌ی فضاییِ متعادلی ندارد، یا شاید مولفه‌ی تکرارشده در طرح دقیقا شبیه اصل‌اش نباشد. این نقدها و حساسیت‌ها تولیدکنندگان را تشویق می‌کنند تا مهارت‌شان را بهبود دهند، و چون کار و سرمایه‌شان مربوط به زیبایی می‌شود، مصرف‌کنندگان نیز تشویق می‌شوند تا مهارت‌های قضاوتیِ خود را بهبود دهند. در نتیجه، مارپیچی از تکاملِ مهارت‌های ادراکی و تولیدی شکل می‌گیرد.

مایکل بکسندل (تاریخ‌دان هنرِ رنسانس) در ۱۹۷۲ می‌نویسد که سلیقه همانا "هم‌نواییِ بین قضاوت‌های مطرح‌شده از سوی نقاش و مهارت‌های قضاوتیِ بیننده" است. وی با نگاه به نقاشی‌های معروف می‌نویسد "انسانی که عزت‌نفسِ عقلی دارد در جایگاهی نیست که منفعل بماند؛ وی موظف است که قضاوت کند." تعاملِ بین هنرمند و بیننده زمینه‌ی فرهنگی‌ای است که ساختن و درک‌کردنِ هنر را به سطوحِ بالاتر و بالاتر سوق می‌دهد.

پس هنر یک نهادِ فرهنگی است که از ظرفیتِ ما برای لذتِ زیباشناختی استفاده می‌کند و آن را از یک ابزارِ ابتدایی (همان زل‌زدن‌ها و بازی‌های ادراکیِ نوزاد) به چیزی پیچیده و باشکوه دگرگون می‌سازد. چیزی پربها که زیبایی نامیده می‌شود.



حامی اتووود
نظـــــــر اعضــــــــا
هنوز نظری برای این خبر ثبت نشده است.

ثبــــــــت نظـــــــر

  
جهت ارسال نظر باید وارد سیستم شوید. / عضو جدید
ایـمـــیـل :  
رمز عبـور :  

درباره معماران معاصر ایران :
این گروه در سال 1386 با هدف ایجاد پل ارتباطی بین معماران ایرانی معاصر گرد هم آمد.با شروع کار این وب سایت معماران متقاضی در محیطی ساده وکارآمد به تبادل پروژه ها ومقــــالات خود خواهند پرداخت ودر فضای فروم به بحث وگفتگو می پردازند.
خانه | ورود | ثبت نام | درباره ما | تماس با ما | قوانین سایت | راهنما | تبلیغات
© کلیه حقوق این وب سایت متعلق به گروه معماران معاصر می باشد.
Developed by Tryon Software Group