معماران معاصر ایران, اتووود - بزرگترین سایت معماری
ثبت نام عضو جدید ایمیل آدرس: رمز عبور : رمز عبور را فراموش کردم

به جامعترین سامانه ارتباطی و اطلاع رسانی معماران معاصر ایران خوش آمدید خانه |  ثبت نام |  تماس با ما |  درباره ما |  قوانین سایت |  راهنما |  تبلیغات




موضوعـات مــعـماری
معماری و دیگر حوزه های فکر   - 1511
معماری و گیم   - 22
منظر شهری   - 1451
زاها حدید از نگاه معماران ایرانی   - 21
نظریه معماری   - 1094
جشن نامه اتووود   - 21
طراحي داخلي   - 1028
زنانِ معمارِ ایرانی و سقف شیشه ای در نوزده روایت   - 20
سازه های شهری   - 931
معماری جنگلی   - 19
تکنولوژی ساخت   - 916
شانزده کتاب برای ورود به جهان اِی آی و عصر آنتروپوسین   - 19
معماری حوزه عمومی   - 860
سینما به ترتیب الفبا به روایت هاوارد سوبر   - 18
مرزهای معماری   - 841
پردیس ویترا   - 18
نگاه نو به سكونت   - 800
20 بنا که هرگز ساخته نشد   - 17
نظریه شهری   - 786
کارگاهْ مسابقه قوام الدین شیرازی   - 16
المان شهری   - 771
معماری ـ موسیقی   - 16
معماری و سیاست   - 730
معماری بایومورفیک   - 15
کلان سازه   - 647
مسابقه مرکز اجتماعی شهر صدرا   - 15
معماری مدرن   - 634
شهرهای در حرکت   - 15
معماری پایدار   - 579
طراحی مُد   - 15
منتقدان معماری   - 532
رابرت ونتوری در بیست و پنج روایت   - 14
آرمان شهرگرایی   - 528
معماری بیابانی   - 13
برنامه ریزی شهری و منطقه ایی   - 511
فیلم پارازیت ساخته بونگْ جونْ هو   - 13
روح مکان   - 510
ویلا ساوا ـ لوکوربوزیه   - 13
طراحی صنعتی   - 496
ده کتاب که هر معمار باید بخواند   - 11
معماری منظر   - 492
ده پروژه کمتر شناخته شده لوکوربوزیه متقدم   - 10
نوسازی و بهسازی بافت های شهری   - 481
کنگو کوما ـ استادیوم ملی توکیو   - 10
معماری تندیس گون   - 480
بی ینال ونیز   - 10
آینده گرایی   - 464
کلیسای رونشان ـ لوکوربوزیه   - 10
معماری شمایل گون   - 442
درس گفتارهای اتووود   - 9
باز زنده سازی   - 425
معماری خوانی   - 9
هنر مدرنیستی   - 419
لیوینگ آرکیتکچر   - 9
توسعه پایدار   - 413
معماری و فضای زیرساخت های نرم   - 9
معماری یادمانی   - 362
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه دوم   - 9
تراشه های کانسپچوال   - 356
ده زن برتر تاریخ معماری مدرن   - 9
معماریِ توسعه   - 346
شارلوت پریاند به روایت آلیس راستورن   - 8
معماری سبز   - 344
مسابقه دانشجویی اتووود ـ دوردوم. مسابقه اول   - 8
طراحی نئولیبرال   - 330
اتوره سوتساس به روایت آلیس راستورن   - 8
معماری پست مدرن   - 329
هشت کوتاه نوشته در مورد پوپولیسم   - 7
اتووود کلاسیک   - 299
طراحی و ضایعات به روای آلیس راستورن   - 7
تغییرات اقلیمی   - 297
گونتا اشتلزل به روایت آلیس راستورن   - 7
محوطه سازی   - 270
مینت د سیلوا به روایت آلیس راستورن   - 7
کتابخانه ی اتووود   - 269
عبور از مرحله جنینی   - 7
بدنه سازی شهری   - 268
معماری بلوک شرق ـ جهان در حال محو شدن   - 7
معماری محلی   - 266
جنبش "جانِ سیاهان مهم است" و مسئله‌ی طراحی به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ارزان   - 259
ریچارد نویترا به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری محدود   - 256
طراحی در زمانه بحران به روایت آلیس راستورن   - 7
گرمایش زمین   - 251
کارلو اسکارپا به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری تجربی   - 249
معماری تخت جمشید   - 7
معماری انتقادی   - 244
منبع شناسی اتووود   - 7
بنای محدود   - 241
آلوار و آینو آلتو به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری ـ سینما   - 238
طراحی و پناهجویان   - 7
معماری های تک   - 224
آیلین گری به روایت آلیس راستورن   - 7
زنان و معماری   - 219
ردلف شیندلر به روایت الیس راستورن   - 7
مسکن حومه شهری   - 213
باوهاوس به روایت آلیس راستورن   - 7
عکاسی   - 208
لوسی رای به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن عمومی   - 200
مارسل بروئر به روایت آلیس راستورن   - 7
هنر انتزاعی   - 197
چارلز رنه مکینتاش به روایت آلیس راستورن   - 7
گرافیک   - 176
باکمینستر فولر به روایت آلیس راستورن   - 7
فضای منفی   - 168
طراحی در بازی و تاج و تخت به روایت آلیس راستورن   - 7
پروژه های دانشجویی از سراسر جهان   - 165
سائول باس به روایت آلیس راستورن   - 7
هنر گفت و گو   - 153
میس ون در روهه به روایت آلیس راستورن   - 7
مسکن روستایی   - 151
معماری و عکاسی به روایت آلیس راستورن   - 7
طراحی مبلمان   - 149
طراحی روی بام به روایت آلیس راستورن   - 7
معماری و فاجعه   - 137
رقابت مجتمع چندعملکردی شهید کاظمی قم   - 7
ترسیمات معماری   - 135
پاویون ایران ـ بی ینال ونیز 2016   - 7
معماری ژاپن   - 133
صد و بیست و یک تعریف معماری   - 6
معماری ایران   - 123
فرهنگ نفت   - 6
بلندمرتبه ها   - 117
پنج پروژه لوکوربوزیه متاخر که هیچگاه ساخته نشدند   - 6
اتووود ـ ایران معاصر   - 95
فرایند تکامل معماری مدرن هند   - 6
معماری مذهبی   - 87
پداگوژی انتقادی   - 6
معماران و چالش انتخاب معماری   - 86
سینما ـ طراحی صحنه ـ معماری   - 6
مدرنیته؛ از نو   - 85
ورنر پنتون به روایت آلیس رستورن   - 6
معماری فاشیستی   - 85
تناقض هاوپیچیدگی ها:تئوریهای پیچیدگیِ ونتوری وجیکوبز   - 5
اقتصادِ فضا   - 83
کتاب هایی در باب یوتوپیا   - 5
اکسپو   - 79
رادایکالیسم ایتالیایی در سیزده روایت   - 5
فیلوکیتکت   - 74
معماری مصر   - 5
ویروس کرونا و معماری   - 73
اتووودْ آبزرور   - 4
معماری و هنر انقلابی   - 71
شهرسازی کوچک مقیاس   - 4
گفت و گو با مرگ   - 71
اتومبیل در چهار روایت کوتاه از بری ریچاردز   - 4
پالپ نیوز ِ اتووود   - 68
چهار یادداشت برای علی اکبر صارمی   - 4
معماری هند   - 67
بلوپرینت   - 4
معماری چین   - 67
شهر ژنریک و نامکان ها   - 4
معماری فضای داخلی   - 66
چالش های اخلاقی ریاضت ورزی در معماری به روایت پیر ویتوریو آئورلی   - 4
ویرانه ها   - 65
چگونه یوتوپیا در روسیه انقلابی مدفون شد   - 4
معماری و رسانه   - 59
فرایند خلاقیت چهار پیشگام معماری مدرن   - 4
معماری پراجکتیو   - 58
همه ما سایبورگ هستیم   - 4
مدارس معماری   - 57
اختلال های تشخیصی معماران مدرن   - 4
پداگوژی   - 54
فرهنگ کمپ به روایت سوزان سانتاگ   - 4
زاغه نشینی   - 53
داریوش شایگان و هنر ایرانی   - 3
معماری دیجیتال   - 50
باشگاه مشت زنی   - 3
معماری کانستراکتیویستی   - 49
بازپس گیری حریم خصوصی مان به روایت آنا وینر   - 3
جهان علمیْ تخیلی   - 46
ژان بودریار؛ شفافیت، ابتذال و آلودگی رابطه   - 3
طراحی در وضعیت پندمیک به روایت آلیس راستورن   - 45
اندیشیدن از مجرای پاسخ های کووید 19 با فوکو   - 3
معماری اوایل قرن بیستم روسیه   - 44
فیلم پدر ساخته ی فلوریان زلر   - 3
معماری و روانشناسی   - 43
شش پروژه شاخص معماری پست مدرن   - 3
جنبش متابولیسم   - 42
رقابت آسمانخراش ایوُلو 2016   - 3
باهاوس   - 41
آینده کجاست؟ روایتی از رولینگ استون   - 3
هنر روسیه   - 39
لویی کان به روایت آلیس راستورن   - 2
معماری و نقاشی   - 36
اسمیتسن‌ ـ رابین هود گاردنز   - 2
معماری و ادبیات   - 34
یوتوپیاهای سیاره ای . نیکیتا داوان با آنجلا دیویس و گایاتری اسپیواک   - 2
معماری و هوش مصنوعی   - 34
تعییرات زیست محیطی ـ انقلاب یا انهدام   - 2
بحران آب   - 34
جودیت باتلر مارا به تغییر شکل خشم مان فرا می خواند؛ گفت و گویی با ماشا گِسِن   - 2
درگذشت زاها حدید   - 34
برج سیگرام چگونه جهانی شد؟   - 2
معمارْستاره ها به روايت اتووود   - 33
زیستْ ریاضت و همبستگی در فضای اضطراری   - 2
اکسپو شانگهای 2010   - 33
فیس بوک، گوگل و عصر تاریک سرمایه داری نظارتی   - 2
طراحی پارامتریک   - 30
رابرت نوزیک، یوتوپیا و دولت حداقلی   - 2
اکسپو میلان 2015   - 28
تابْ آوری دفاتر نوپای معماری   - 1
پاویون های سرپنتین   - 27
شهرهای پیشاصنعتی   - 1
آنتروپوسین   - 25
فیلمْگفتارهای معماری و پداگوژی معماری   - 1
معماری پس از یازدهم سپتامبر   - 24
پیتر آیزنمن و خانه شماره یک به روایت روبرت سومول   - 1
معماری مجازی   - 23
ده پرسش از هشت معمار   - 1
معماری؛ خیر مشترک و امید اجتماعی   - 22
چهل نکته در باب هایدگرْخوانی   - 1
معماری کوچک مقیاس   - 22
شهرْخوانی با اتووود   - 1

طــراحــــــــــــــان
آر ای ایکس   - 3
ژان بودریار   - 10
آراتا ایسوزاکی   - 16
ژان نوول   - 22
آرشیگرام   - 7
ژاک دریدا   - 18
آرکی زوم   - 6
ژاک لوگوف   - 4
آلبرت پوپ   - 4
ژیل دلوز   - 34
آلدو روسی   - 15
سائول باس   - 7
آلوار آلتو   - 19
ساسکیا ساسن   - 9
آلوارو سیزا   - 9
سالوادور دالی   - 2
آن تینگ   - 4
سانا   - 5
آنتونی گائودی   - 28
سانتیاگو کالاتراوا   - 13
آنتونی وایدلر   - 5
سدریک پرایس   - 3
آنتونیو نگری   - 6
سو فوجیموتو   - 11
آنیش کاپور   - 8
سوپراستودیو   - 9
آی وِی وِی   - 34
سورِ فِهْن   - 6
اُ ام اِی   - 44
سوزان سانتاگ   - 9
اتوره سوتساس   - 7
شاشونا زوبوف   - 2
ادریان لابوت هرناندز   - 5
شیگرو بان   - 33
ادوارد برتینسکی   - 1
عبدالعزیز فرمانفرمایان   - 4
ادوارد سعید   - 17
فدریکو بابینا   - 30
ادوارد سوجا   - 10
فرانک گهری   - 50
ادواردو سوتو دی مُرِ   - 18
فرانک لوید رایت   - 46
ادولف لوس   - 8
فرای اوتو   - 10
ارو سارینن   - 29
فردا کولاتان   - 2
اریک اوون موس   - 14
فردریک جیمسون   - 4
اریک هابسبام   - 2
فرشید موسوی   - 3
استن آلن   - 4
فمیهیکو ماکی   - 4
استیون هال   - 32
فیلیپ جنسن   - 7
اسلاوی ژیژک   - 18
گابریل کوکو شنل   - 2
اسوالد متیوز اونگرز   - 7
گایاتری چاکراوارتی اسپیواک   - 7
اسوتلانا بویم   - 4
گرگ لین   - 7
اسکار نیمایر   - 37
گونتا اشتلزل   - 1
اف او اِی   - 9
لئون کریر   - 2
ال لیسیتسکی   - 5
لبس وودز   - 26
الیس راستورن   - 112
لوئیس باراگان   - 2
اِم اِی دی   - 22
لوئیس مامفورد   - 1
ام وی آر دی وی   - 59
لودویگ لئو   - 3
اماندا لِــوِت   - 4
لودویگ میس ون دروهه   - 29
اویلر وو   - 9
لودویگ هیلبرزیمر   - 3
ایلین گری   - 8
لودویگ هیلبرزیمر   - 1
ایوان لئونیدوف   - 4
لوسی رای   - 15
بئاتریس کُلُمینا   - 11
لویی کان   - 39
بال کریشنادوشی   - 4
لوییجی مورتی   - 1
باک مینستر فولر   - 12
لوییس بورژوا   - 8
برنارد چومی   - 33
لُکُربُزیه   - 149
برنارد خوری   - 2
لیام یانگ   - 4
برنو زوی   - 7
لینا بو باردی   - 4
بنیامین برتون   - 8
مارتین هایدگر   - 31
بوگرتمن   - 1
مارسل بروئر   - 7
بی یارکه اینگلس   - 68
مارشال برمن   - 16
پائولو سولری   - 4
مانفردو تافوری   - 16
پائولو فریره   - 2
مانوئل کاستلز   - 2
پاتریک شوماخر   - 3
ماکسیمیلیانو فوکسِس   - 10
پال گلدبرگر   - 1
مایکل سورکین   - 4
پرویز تناولی   - 2
مایکل گریوز   - 6
پری اندرسون   - 3
محمدرضا مقتدر   - 4
پل ویریلیو   - 28
مخزن فکر شهر   - 1
پیتر آیزنمن   - 59
مـَــس استودیو   - 3
پیتر برنس   - 5
معماران آر سی آر   - 4
پیتر زُمتُر   - 69
معماران مورفسس   - 16
پیتر کوک   - 8
موریس مرلوپنتی   - 2
پیر بوردیو   - 5
موشه سفدی   - 12
پییر ویتوریو آئورلی   - 14
میشل سر   - 3
تئودور آدورنو   - 6
میشل فوکو   - 59
تادو اندو   - 13
نائومی کلاین   - 4
تام مین   - 13
نورمن فاستر   - 36
تام ویسکامب   - 10
نیکلای مارکوف   - 1
تاکامیتسو آزوما   - 3
هانا آرنت   - 9
توماس پیکتی   - 5
هانری لفور   - 24
توماس هیترویک   - 30
هانی رشید   - 5
تیتوس بورکهارت   - 2
هرزوگ دی مورن   - 30
تیموتی مورتُن   - 2
هرنان دیاز آلنسو   - 18
تیو ایتو   - 25
هنری ژیرو   - 3
جاشوا پرینس ـ رامس   - 2
هنریک وایدولد   - 1
جان برجر   - 2
هنس هولین   - 5
جان هیداک   - 6
هوشنگ سیحون   - 14
جف منن   - 2
هومی بابا   - 2
جفری کیپنس   - 3
واسیلی کاندینسکی   - 2
جورجو آگامبن   - 8
والتر بنیامین   - 29
جوزپه ترانی   - 2
والتر گروپیوس   - 18
جولیا کریستوا   - 2
ورنر پنتون   - 5
جونیا ایشیگامی   - 3
ولادیمیر تاتلین   - 13
جیمز استرلینگ   - 1
ولف پریکس   - 1
جین جیکوبز   - 2
ونگ شو   - 8
چارلز جنکس   - 7
ویتو آکنچی   - 12
چارلز رنه مکینتاش   - 7
ویوین وست وود   - 6
چارلز کوریا   - 15
ک. مایکل هیز   - 2
چاینا میه ویل   - 4
کارلو اسکارپا   - 13
حسن فتحی   - 6
کازو شینوهارا   - 2
حسین امانت   - 3
کازیو سجیما   - 2
خورخه لوئیس بورخس   - 2
کالین روو   - 1
داریوش آشوری   - 1
کامران دیبا   - 13
داریوش شایگان   - 13
کامرون سینکلر   - 11
دانیل لیبسکیند   - 24
کریستفر الکساندر   - 2
دنیس اسکات براون   - 10
کریستین نوربرگ ـ شولتز   - 15
دیلرـ اِسکـُـفیدیو+رِنفرو   - 22
کریم رشید   - 5
دیوید رُی   - 2
کلر استرلینگ   - 2
دیوید گیسن   - 2
کلود پَره   - 3
دیوید هاروی   - 25
کنت فرمپتن   - 14
رابرت نوزیک   - 2
کنزو تانگه   - 9
رابرت ونتوری   - 31
کنستانتین ملنیکف   - 3
رُدولف شیندلر   - 7
کنگو کوما   - 47
رضا دانشمیر   - 5
کوپ هیمِلبِلا   - 22
رم کولهاس   - 108
کورنلیوس کاستوریادیس   - 3
رنزو پیانو   - 32
کوین لینچ   - 7
ریچارد مِیر   - 8
کیانوری کیکوتاکه   - 1
ریچارد نویترا   - 7
کیتیو آرتم لئونیدویچ   - 1
ریموند آبراهام   - 1
کیشو کـُـروکاوا   - 6
رینر بنهام   - 2
یان گِل   - 9
رینهولد مارتین   - 5
یو ان استودیو   - 32
ریکاردو بوفیل   - 5
یورگن هابرماس   - 15
زاها حدید   - 194
یونا فریدمن   - 5
زیگموند فروید   - 19
یوهانی پالاسما   - 12

کـاربـــــــری هـا
مسکونی   -825
معماری مذهبی   -105
زیرساخت های شهری   -415
گالری   -87
فرهنگی   -339
هتل   -78
پاویون   -269
ورزشی   -65
موزه   -256
بیمارستان و داروخانه و کلینیک   -40
اداری ـ خدماتی   -234
حمل و نقل عمومی   -39
تفریحی   -165
ویلا   -12
مسکونی ـ تجاری   -165
زاغه نشینی   -5
اموزشی   -139
مجموعه های مسکونی   -4
صنعتی   -107
عناصر یادمانی شهری   -1
حامی اتووود
مقـــــــــــالات
    دیوید هاروی و شهر در قامت فهمی انسانْ تولید
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    پهنه ی معلق تهران؛ شاه عبدالعظیم یا شهر ری
        علی رنجی پور
    دیوید هاروی و شهرســــــــــــــــــــــــــــــــــازی آلترناتیو
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
    هنر گفت و گو ـ جان بریسندن و اد لوییس با دیوید هاروی
        آرش بصیرت "سردبیر اتووود"
چنـــــد پــــروژه
مجموعه مسکونی شاه پریان
طراح : علیرضا امتیاز "مدیر اتووود"
منزل شخصی دکتر دلیر - خیابان ولیعصر کوچه 8
طراح : محمود امیدبخش
مجموعه ي تجاري و پاركينگ طبقاتي شقايق
طراح : امين حشمتی
خانه شعر ، پايان نامه معماري كارشناسي ارشد
طراح : م معيت
گذرگاه همیابی
طراح : محمود امیدبخش
کاریــــــــــــابی
   کاریابی
   لیست درخواست ها ی قبلی شما
   لیست کاندیدها به تفکیک استان
   لیست فرصت های کاری به تفکیک استان
وبـــــلـاگ هـــــا
آرشیتکت نمونه
مدیر : مسعود زمانیها
معماری به مثابه ساخت-سجاد نازی
مدیر : سجاد نازی
فتوت نامه معماران
مدیر : اخوان الصفا
مجله معماری Architecture Foolad City
مدیر : مسعود پریوز
معــــرفی کتــــــاب
رهیافت پدیدارشناسی در اندیشه پیتر زومتور
نویسنده :  .
انتشارات : علم معمار

حامی اتووود
کانال تلگرامی اتووود
اِدگار مورَن؛ پویشی طولانی بر همْ تابیِ پیچیدگی و انسان و جهان
اتووود سرویس خبر:   تيم اتووود
1400/04/25
مـنـــــــبـع : نوشته ی شاهرخ بهزادی از سایت آسو
تعداد بازدید : 48

اِدگار مورَن، فیلسوف و جامعه‌شناس نامدار فرانسوی، در ۱۰۰ سالگی همچنان نگران دوران پرتلاطم‌ کنونی است. این اندیشمند بزرگِ "اومانیست" طی یک قرن شاهدِ سرگردانی‌ها و امیدها، بحران‌ها و آشوب‌های بسیاری در جوامع انسانی بوده است. رویدادهایی که درباره‌ی آنها ژرف اندیشیده است.

"درس‌هایی از یک قرن زندگی" عنوان تازه‌ترین کتابِ او است که در اوایل ماه ژوئن و در آستانه‌ی سالگرد صد سالگی‌اش توسط انتشارات فرانسوی «دونوئل» منتشر شده است. این شاید آخرین اثر یکی از متفکران بزرگ این زمانه باشد که هرگز از پرسیدن و اندیشیدن درباره‌ی نحوه‌ی‌ زندگی خود و دیگران بازنایستاده است.


مورَن در جامعه‌شناسی فرانسه جایگاه رفیعی دارد و همواره در خط مقدم جبهه‌ی دانش و اندیشه حضور داشته است. کلیدواژه‌ی اصلیِ اندیشه‌های فلسفی و اجتماعی او "تفکر پیچیده" است، روشی که اجازه می‌دهد دانسته‌ها را به هم پیوند زده و دیوارهای حایل میان آنها را بردارد. "تفکرِ پیچیده" در نگاه او نه به معنایی متضاد "ساده" بلکه روشی است برای پی بردن به ابعاد و تناقض‌های موجود در هر پدیده، با این پیش‌فرض که "امر ساده همواره فقط چیزی است که توسط شخصی ساده شده است." او طرزِ فکرِ خود را در چهارچوب "سازه‌گرایی" تعریف می‌کند:"بدین معنی که ساخت واقعیت را در فرایند همکاری میان دنیای خارج و ذهن انسان جست‌وجو می‌کند."


مورَن بیش از
۱۱۰ کتاب نوشته که بسیاری از آنها در ۴٢ کشور جهان به ٢٨ زبان ترجمه شده است. او نزدیک به چهل سال از زندگی خود را به نگارش شاهکار شش جلدی‌ "روش" اختصاص داد تا ضرورت آن را برای شناختِ طبیعت، حیات، دانش، اندیشه، هویت و اخلاقِ پیچیده‌ی انسان نشان دهد. آگاه از فرایند جهانی‌شدن ـ که ضمنِ ایجاد جهشِ اقتصادی به نابرابری‌های اجتماعی دامن می‌زند و به تخریب فضای زیست‌محیطی انسان می‌انجامد ـ اِدگار مورَن با نگارش کتاب معروفِ "زمینْ میهن" جهانیان را به ایجاد نوعی همبستگی جدید جهانی فراخوانده است.


اِدگار مورَن سال گذشته در چنین روزهایی در حالی که بیماری عالم‌گیر کرونا در حال اوج گرفتن بود، در کتابی با عنوان راه خود را تغییر دهیم نوشت: "چگونه یک ویروس کوچک در یک شهر بسیار دور در چین به دگرگونی جهانی انجامید؟" او در این کتاب بیش از هر چیز درباره‌ی توانایی انسان در واکنش به این بحران پرس‌وجو می‌کند: "آیا شوک الکتریکی [ناشی از بحرانِ کرونا] آن‌قدر کافی خواهد بود که سرانجام آدمیان به خود آمده و از سرنوشتِ مشترک خود آگاه شوند و از مسابقه‌ی دیوانه‌واری که برای توسعه‌ی شتابان فناوری و اقتصاد آغاز کرده‌اند، دست بردارند؟"

این اندیشمند فرانسوی در ادامه می‌نویسد:"ما امروز در برابر چشم‌اندازهای جدیدی قرار گرفته‌ایم: تردیدهای بسیار بزرگ و آینده‌ای پیش‌بینی‌ناپذیر که بشریت کنونی ـ که شتاب‌زده زندگی می‌کند ـ خود را برای آن آماده و مهیا نکرده است... زمان آن فرارسیده است که برای حفاظت از کره‌ی زمین و انسانی کردن جامعه، راه خود را تغییر دهیم." در نگاهِ مورَن، چنین رویکردی ضرورتی حیاتی دارد زیرا ما را مجبور می‌کند که "تغییر مسیر" دهیم.

مورَن تأکید می‌کند که "امروز باید با چالش‌های پیش روی انسان‌ها مواجه شویم: فرایند جهانی‌شدن که در بحران است، چالش "اگزیستانسیالیستی"، سیاسی، دیجیتال، زیست‌محیطی و اقتصادی." او هشدار می‌دهد که اگر از مواجهه با این چالش‌ها عاجز بمانیم، خطرِ نوعی عقب‌گرد عظیمِ فکری، اخلاقی و دموکراتیک ما را تهدید می‌کند.

مورَن برای برون‌رفت از شرایطِ بحرانی کنونی، نه یک راه انقلابی بلکه راهی جدید را پیشنهاد می‌کند. در نگاه او، "انقلاب‌ها اغلب بر خلاف رسالتِ رهایی انسان‌ها، سرکوب و ستم برای آنها به ارمغان آورده‌اند." او یک راه جدید سیاسیْ بوم‌شناختیْ اقتصادیْ اجتماعی را پیشنهاد می‌کند که جزئیات آن را پیش‌تر در سال ٢٠١١ در کتاب راه تشریح کرده است.


این راه جدید، محتاج حاکمیت منسجم و چندجانبه (دولت، جامعه، شهروندان)، دموکراسی مشارکتی، آگاهی و بیداری شهروندان، و همچنین در ابتدا نیازمند "سیاستی است که بتواند مفاهیم دوگانه‌های متناقضی مثل جهانی‌شدن و ضد جهانی‌شدن، توسعه و عدم توسعه، رشد اقتصادی و عدم رشد اقتصادی را با یکدیگر جمع و ترکیب کند." به نظر مورَن، توجه به این تناقض‌های آشکار، می‌تواند به ما کمک کند تا زمینه‌های لازم برای گشودن راه‌های جدید را ترسیم کنیم. مورَن در نگرش فلسفی خود دوست دارد که دوگانه‌های متضاد را با یکدیگر ترکیب کند، تا از بطن آن نتایج مکمل حاصل شود. او می‌گوید: "ما این روش را در طبیعت نیز می‌بینیم. در طبیعت هم‌زیستی بین گونه‌های مختلف ناشی از همیاری و همکاری متقابل است. در چنین شرایطی است که «بیوتوپ»ها شکوفا می‌شوند و تعادل [زیست‌محیطی] شکل می‌گیرد."


مورن در آخرین کتاب خود با مرور مراحل اساسی زندگی‌اش از اشتباهات خود سخن می‌گوید. او در این کتاب همچنین بر مشکلِ درک زمان حال و نیاز به انتقاد از خود برای موفقیت در زندگی مشترک تأکید می‌کند.


اِدگار مورَن در ابتدای ماه مه در توئیتی نوشت که ترجیح می‌دهد از لِته
l’eté به معنای تابستان عبور کند تا از لِته  Léthé رودخانه‌ی فراموشی ـ یکی از پنج رودخانه‌ی دوزخ در اساطیر یونان. این واژه همچنین به نخستین مرحله‌ی عبور از زندگی به مرگ نیز اطلاق می‌شود.


این امر نشان می‌دهد که او به مرگ می‌اندیشد و آن را پنهان نمی‌کند. با وجود این، می‌گوید که این امر نباید عامل بازایستادن از تفکر و در میان گذاشتن نظراتش باشد.

 

هویت پیچیده‌ی انسان

اِدگار مورَن در فصل اول جدیدترین کتابش، به هویت انسان می‌پردازد. او این فصل را با پرسش "من کیستم؟" آغاز می‌کند و خود در پاسخ می‌نویسد:"من یک فرانسوی یهودی‌تبار هستم، تا حدودی ایتالیایی و اسپانیایی هستم، عمدتاً مدیترانه‌ای، از نظرِ فرهنگی اروپایی، شهروندِ جهان و فرزندِ زمین." او در ادامه می‌پرسد که "آیا هم‌زمان می‌توان همه‌ی اینها بود؟" او خود پاسخ می‌دهد:"نه، این به شرایط و موقعیت‌های مختلف بستگی دارد که گاهی اوقات یکی از این هویت‌ها بر دیگر هویت‌ها برتری دارد و غالب است."

در زمانی که وسوسه‌ی انزوا و در خود فرورفتنِ انسان‌ها بیش از پیش در حال رشد است، اِدگار مورَن با جهان‌بینی خاص خود به ما یادآوری می‌کند که تعریف انسان دشوار است. او می‌گوید:"هر شخصی هویت خانواده، روستا یا شهر، استان یا قومی که بدان وابسته است، کشور و سرانجام قاره‌‌ی محل سکونت خود را دارد. هر انسانی هویتی پیچیده دارد. به عبارت دیگر، دارای یک هویت واحد و در عین حال هویتی ترکیبی است."

اِدگار مورَن در پاریس به دنیا آمد. والدین او از یهودیان سِفارادی بودند که از شهر تسالونیکی در یونان دوران امپراتوری عثمانی به فرانسه مهاجرت کرده بودند. آنان در خانه با اِدگار به زبان فرانسه حرف می‌زدند اما با یکدیگر اسپانیایی قدیمی صحبت می‌کردند. آنها نه تنها مذهبی نبودند بلکه ضد مذهب بودند. نام خانوادگی اصلی اِدگار، "ناهوم" بوده است. اِدگار پس از پیوستن به جنبش مقاومتِ فرانسه علیه نازی‌ها نام مورَن را برگزید و کماکان با این نام شناخته می‌شود.


او می‌نویسد:"من از همان دوران کودکی به طور طبیعی فرانسوی شدم زیرا پدر و مادرم با من به زبان فرانسوی حرف می‌زدند و در مدرسه، ذهنم معطوف به تاریخ فرانسه شده بود. من رویدادهای تاریخی فرانسه را داستان خود می‌دانستم و نسبت به آنها احساسات شدیدی داشتم، به همین دلیل احساس می‌کنم که عمیقاً فرانسوی هستم... در همان زمان، متوجه شدم که یهودی نیز هستم. زیرا پدر و مادرم هرچند مذهبی نبودند اما مراسم شام پِسَح را در خانه‌ی مادربزرگم و در حضور خاخام "پراهیا" جشن می‌گرفتند. به‌ویژه در دوران دبیرستان وقتی هم‌کلاسی‌ها از من می‌پرسیدند دینت چیست؟ به آنان می‌گفتم، من یهودی هستم. اما این هویت برای من هیچ محتوای فرهنگی‌ای نداشت. مهم‌تر از همه، این هویت برای برخی از هم‌کلاسی‌هایم چیز عجیب و غریبی بود و برای برخی دیگر که یهودی‌ستیزی را از پدر و مادر خود به ارث برده بودند، بسیار بد شمرده می‌شد. اگرچه در دوران جوانی به ندرت به این علت آزار دیدم، اما یهودی‌ستیزی کاملاً خشونت‌آمیزِ مطبوعاتِ راست آن دوران و دوره‌ی حکومت ویشی را تجربه کردم. البته این حملات، هویت فرانسوی‌ام را که ریشه در سنت‌های اومانیستیِ مونتنی و هوگو داشت، متزلزل نکرد."

 

"اومانیست"

او می‌نویسد:"اومانیست، بیش از هر چیز دیگری حقیقت تفکری و اجتماعی من بوده و هست. آگاهی‌های یهودی‌ام در برابر وجدان سیاسی اومانیستی که در جست‌وجوی راهی برای حل بحران دموکراسی و مبارزه با فاشیسم و استالینیسم بود، رنگ باخت.

هفده ساله بودم که نازی‌ها در نوامبر ۱۹۳٨ شب موسوم به "شیشه‌های شکسته" را به راه انداختند و یهودیان آلمانی را از حقوق مدنی خود محروم کردند. با وجود این، من صلح‌طلب باقی ماندم و بیش از اینکه فکر کنم به صرف یهودی‌تبار بودن باید علیه آلمان وارد جنگ شد، دیدگاه جهانی خود را که همانا صلح‌طلبی بود، حفظ کردم."

اِدگار مورَن در بخش هفتمِ کتاب حاضر، این صلح‌طلبی را یکی از دو اشتباه بزرگ خود در دوران نوجوانی و جوانی می‌شمارد. او می‌گوید:"در آن دوران، شدیداً تحت تأثیر فضای صلح‌طلبانه‌ی نسلی بودم که وحشت و حماقتِ جنگ جهانی اول در سال‌های ۱۹١۴-۱۹١٨ را تجربه کرده بودند."  

با آغاز جنگ جهانی دوم و اشغال فرانسه توسط ارتش هیتلری، اِدگار مورَن به جنبش مقاومت فرانسه می‌پیوندد. در این ایام و پس از جنگ، هویت یهودی در او بیدار و سپس ناپدید می‌شود.

او می‌نویسد:"در آن ایام، جنگ استقلال اسرائیل را از دور دنبال می‌کردم و از این موضوع خوشحال بودم که مبارزان و کیبوتص‌های این سرزمین با اقدامات خود بر افسانه‌ی رایج درباره‌ی تاجرمسلک و ترسو بودن یهودیان خط بطلان می‌کشیدند. در سال ١۹۶۵ و پیش از جنگ شش روزه، به اسرائیل سفر کردم و مدتی در آنجا اقامت کردم. این سفر سبب شد که به نفرتِ عمیق بین یهودیان و اعراب پی برم. در نتیجه، از جست‌وجوی ریشه‌های هویت خود در این ملت دست کشیدم.

اما سلطه‌ی اسرائیل بر مردمِ عرب فلسطین دوباره مرا به عنوان یک یهودی درگیر کرد. اما این بار من یکی از آخرین روشنفکران یهودی بودم که جهان‌بینی جهان‌شمول و ضد استعماری داشت. کوتاه سخن اینکه من کاملاً مخالف استعمار مردم فلسطین توسط اسرائیل بودم. در مقالاتی که در آن زمان در روزنامه‌ی فرانسوی "لوموند" نوشتم، به هیچ وجه اصالت وجود کشور اسرائیل را زیر سؤال نبردم. اما این انتقادات سبب شد که من را یهودستیز و خائن به اسرائیل و یهودیان بخوانند. من بنا به تجربه‌ی تاریخی و زیستی می‌دانم که مردمی که دیگر مردمان را استعمار می‌کنند، آنان را تحقیر می‌کنند.

اما اغلب اقلیتی دلسوز و آگاه در بین مردم استعمارگر وجود دارد که نسبت به این امر هشدار می‌دهد. من فکر می‌کنم که بیش از کسانی که به نام یک هویتِ بسته و انحصاری به دیگران توهین می‌کنند یا تهمت می‌زنند، با کارهای خود به هویتِ یهودی احترام می‌گذارم. من ضمن تصدیق تبار یهودی‌ام و تأیید اینکه از مردمی نفرین شده و نه برگزیده هستم، خود را فرزند و ادامه‌دهنده‌ی راه مونتنی (یهودی‌تبار) و اسپینوزا که توسط کنیسه‌ی یهودیان هلند از دین یهود اخراج شد، معرفی می‌کنم."

اِدگار مورَن در سال‌های پایانی جنگِ جهانی دوم به حزب کمونیست فرانسه می‌پیوندد. او در سال ۱۹۴۹ از این حزب فاصله می‌گیرد و در سال ۱۹۵۱ به دلیل نوشتن مقاله‌ای انتقادی در نشریه‌ی "فرانس اُبسِرواتور" از این حزب اخراج می‌شود. او این پیوند را یکی دیگر از اشتباهات سیاسی و فکریِ دوران جوانی خود می‌داند. او می‌نویسد:"اقامت شش ساله‌ام در "استالینیسم" (اصطلاحی که برای حزب کمونیست فرانسه به کار می‌برد) چشمانم را نسبت به قدرت توهم، خطا و دروغ‌های تاریخی باز کرد. بنابراین، از اشتباهِ خود در این دوران پشیمانم و در عین حال پشیمان نیستم زیرا این [سفر شش ساله] تجربه‌ی زندگی در یک فضای مذهبی مطلق‌گرا را به من داد که مانند هر مذهبی مقدسین، شهدا و جلادان خود را دارد."

نگرش "اومانیستی"‌ام از نوجوانی سبب شده بود که همواره نگران سرنوشت بشریت باشم. هنگامی که فیلیپ دخارت، یکی از رهبران جنبش مقاومت فرانسه ـ که به آن پیوسته بودم ـ از من پرسید که چرا به مبارزه‌ی مخفی روی آورده‌ام، پاسخ دادم که انگیزه‌‌ام فقط آزادی فرانسه نیست بلکه شرکت در مبارزه‌ای است که بشریت به خاطر رهایی‌اش در پیش گرفته است ـ که البته من آن را با کمونیسم اشتباه گرفته بودم. پس از رفع این سردرگمی، حدود سال ۱۹۵٢، به جرگه‌ی شهروندان جهان پیوستم. سپس فهمیدم که ما در حال گذار از تحولاتِ عصرِ جهانی هستیم که از سال ۱۴۹٢ آغاز شده است.

این اصطلاح را از هایدگر وام گرفته‌ام. در نقد و بررسی‌ها به تلاشی پیگیر درباره‌ی مشکلات آنچه در آن زمان جهانِ سوم نامیده می‌شد، پرداختم. در سال ۱۹۹٣ کتاب زمینْ میهن را نوشتم. سپس در پی تغییر و تحولات جهانی‌شدن، در حالی که فهمیدم که جهانی‌شدن فنی و اقتصادی، سرنوشت مشترکی را برای همه‌ی انسان‌ها رقم زده است، به اولین هویت و ماهیت اصلی خود به عنوان یک انسان بازگشتم."

 

زندگی پدیده‌ای از پیش نامشخص و ناپدیدار است

اِدگار مورَن در فصلِ دوم آخرین کتابش می‌نویسد:"یکی از درس‌های بزرگ زندگی‌ام این است که دیگر به پایداری زمان حال و پیش‌بینی‌پذیریِ آینده باور ندارم." و به یاد بیاوریم که "بحران بزرگ اقتصادی سال ١۹٢۹ پیش‌بینی نشده بود. بحرانی که اقتصادِ جهان را ویران کرد و زمینه‌های پیدایش نازیسم و ​​جنگ جهانی دوم را فراهم کرد؛ به قدرت رسیدن هیتلر در آلمان، رویدادی پیش‌بینی نشده بود؛ همچنین حوادث غیرمترقبه‌ی جنگ داخلی اسپانیا، حکومت "ویشی" در فرانسه‌ی تحت اشغال آلمان هیتلری، جنگ الجزایر، خروشچف که استالین را رد کرد و به نوبه‌ی خود برکنار شد؛ سقوط اتحاد جماهیر شوروی، حمله‌ی تروریستی به مرکزِ تجارت جهانی در نیویورک و... و به یاد بیاوریم که وقتی به گذشته می‌نگریم، تاریخ بشر نسبتاً قابل‌فهم اما همیشه پیش‌بینی‌ناپذیر است."

او همچنین می‌گوید:"... کل زندگی نوعی ماجراجوییِ از پیش نامشخص است: ما از پیش نمی‌دانیم که زندگی حرفه‌ای ما چه خواهد بود، وضعیت سلامتی و عشق‌های آینده‌ی ما چگونه خواهد بود، همان‌طور که نمی‌دانیم چه زمانی مرگمان فرا می‌رسد، ولی می‌دانیم که حتماً خواهیم مرد."

 

پیچیدگی و شرایط انسان

اِدگار مورَن فصل چهارم آخرین کتابش را با پرسش‌های موشکافانه‌ای که از امانوئل کانت، فیلسوف آلمانی، عاریت گرفته، آغاز می‌کند: چه می‌توانم بدانم؟ چه می‌توانم انجام بدهم؟ به چه می‌توانم امید داشته باشم؟


مورَن می‌گوید در نخستین سال ورود به دانشگاه، پرسش درباره‌ی تاریخ و شرایط انسان ذهن او را شدیداً به خود مشغول کرده بود. نه تنها تحت فشار رویدادهایی که در آن دوران با هیچ منطقی قابل تبیین نبود، بلکه تحت نفود اندیشه‌های ژرژ دِلبوا، یکی از دوستانش بوده، که او خود نیز متأثر از استاد و فیلسوف مارکسیست، رُنه موبِلان بوده است. مورَن می‌نویسد: "دِلبوا مرا متقاعد کرده بود که فقط یک اندیشه، مانند اندیشه‌ی مارکس که هم‌زمان مبتنی بر فلسفه، علم، جامعه‌شناسی، اقتصاد، تاریخ و سیاست بوده و در درون خود همه‌ی دانسته‌های از هم جدا شده را ترکیب کرده باشد، می‌تواند ما را به شناخت واقعی مشکلات آدمیان رهنمون شود."

او در ادامه می‌افزاید که آغاز جنگ دوم جهانی تمام آرزوهای سیاسی‌اش را نقش بر آب می‌کند اما ترغیب می‌شود که برای شناختِ واقعیات انسانی به کسب دانش روی بیاورد. او می‌گوید:"فهمیده بودم که شرط اولیه برای رسیدن به هر باور و خواستی، همان‌طور که کانت گفته، ضرورت آگاهی یافتن از ماهیت انسان است."

مورَن تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته‌های مختلفی، از جمله فلسفه، جامعه‌شناسی، روان‌شناسی، تاریخ و جغرافیا، اقتصاد و علوم سیاسی ادامه می‌دهد. او پژوهش‌های خود را در چارچوب نوعی انسان‌شناسی پیچیده متمرکز می‌کند.

او می‌گوید:"تفکر مارکس در این راه مرا راهنمایی کرد، به‌ویژه دست‌نوشته‌های اقتصادی و فلسفی مارکس که در آن بر این اصل تأکید می‌کند که علوم طبیعی و علوم انسانی باید یکدیگر را در آغوش گیرند... بنابراین، در آن هنگام متقاعد شدم که زیربنای جوامع انسانی مادی و اقتصادی است و "ایده‌ها"، "اسطوره‌ها" و "باورها" روبناهای وابسته را تشکیل می‌دهند."

 

قدرت اسطوره

مورَن در ادامه می‌نویسد:"هشت سال بعد و به هنگام قطع رابطه‌ی ذهنی با "استالینیسم" کتاب انسان و مرگ را نوشتم. در آن زمان دریافتم که "اسطوره‌ها"، "مذاهب" و "ایدئولوژی‌ها" مانند فرایندهای اقتصادی و درگیری‌های طبقاتی نقش مهمی در شکل‌دهی واقعیت انسان و جامعه ایفا می‌کنند.

در نتیجه، نظریه‌ی مارکسیسم را که تاریخ انسان را صرفاً در چارچوب زیربناهای اقتصادی توجیه می‌کند رها کردم. من از طریق ویژگی‌های بسیار مختلف، ولی رایج، به‌ویژه باورِ به زندگی پس از مرگ (تداوم حیات، نوزایی، رستاخیز، بهشت...) دریافتم که "تخیل" نیز در تبیین واقعیت انسان نقش مهمی دارد. با پرسش کردن از خود درباره‌ی شرایطِ فناپذیری انسان، دو تناقض آشکار شد: نخست اینکه از زمان انسان "نئاندرتال" آگاهی انسان به طور کامل واقعیت مرگ را می‌شناسد اما این واقعیتِ عینی مرگ (قطع کامل فعالیت قلب و مغز، سخت شدن جسم، پوسیدگی اجتناب‌ناپذیر جسد...) در برابرِ باور به نوعی زندگی پس از مرگ (ادامه‌ی حیات به صورت شَبَح و روح یا بازگشت در قالب انسان دیگری و حیوانات مختلف) رنگ باخته است. و فراموش نکنیم که در دو دین بزرگ جهان، یعنی مسیحیت و اسلام، باور به رستاخیزِ مردگان و زندگی پس از مرگ یکی از اصول اساسی است.

دومین تناقض این است که هرچند در همه‌ی تمدن‌های بشری ترس و وحشت از مرگ به طور عمیقی در آگاهی انسان رخنه کرده است اما این ترس می‌تواند تحت تأثیر مرگِ خودخواسته ــ فداکردن جان و زندگی برای فرزندان، خانواده، میهن، مذهب و... فراموش شود."

 

طبیعت متناقض "هومو ساپینس"

مورَن پس از اندیشه و تجربیات مختلف در حوزه‌ی انسان‌شناسی، کتاب پارادایم گم‌شده: طبیعت انسان را می‌نویسد. در این کتاب او دوقطب متضاد "هومو ساپینس" را بررسی و تبیین می‌کند. او خود می گوید که پس از مشاهده‌ی "تمامی دیوانگی‌های سیاسی، اجتماعی و جنگ‌طلبی در مقیاسِ فردی و جمعی پیش از جنگِ جهانی دوم، در دوران جنگ و همچنین در دوران جنگِ سرد به این تضاد و در عین حال ترکیبِ پایدارِ این رفتار دوگانه‌ی انسان پی برده است."


مورَن در ادامه می‌نویسد:"آنچه شناخت پدیده‌ی ترکیبی این دوگانگی در وجودِ انسان را میسر کرد، آگاهی‌ام از تناقض‌های انسانی بود که به نحوی ستودنی توسط پاسکال بیان شده بود و به سرچشمه‌ی اندیشه‌هایم درین‌باره تبدیل شد. آگاهی از اینکه اندیشه‌ها باید با یکدیگر برخورد کنند نه اینکه یکدیگر را حذف کنند نزد هِگل و هِراکِلیت هم وجود دارد. هراکلیت گفته است: "سازش و اختلاف مثل پدر و مادر همه چیزند." و "آنچه متضاد است، سودمند است و بهترین هماهنگی از آنچه در جدال است، حاصل می‌شود."


مورَن می‌گوید که پیچیدگی انسان از طریق رفتار‌های دوقطبی بروز می‌کند: انسان می‌تواند خردمند و منطقی باشد، همان‌طور که می‌تواند دیوانه و هذیان‌گو باشد؛ انسانِ آفریننده، ابزارساز و سازنده از یک سو و انسان ساده‌لوح، وابسته به مذهب یا اسطوره ‌از سوی دیگر دو قطب متضاد انسان را تشکیل می‌دهند؛ به همین ترتیب، انسانِ اقتصادی که به منفعت شخصی وابسته است و انسان قمارباز یا معتقد به انجام فعالیت‌های داوطلبانه حاکی از رفتار دوقطبی انسان است.

او می‌گوید: "در کل، بنیاد عقلانیت که نزد انسان خردمند، سازنده و اقتصادی یافت می‌شود تنها یک قطب از ماهیت دوگانه‌ی انسان (شخص، جامعه و تاریخ) را نشان می‌دهد، در حالی که قطبِ دیگر که از جمله عشق و شیفتگی، باور، افسانه، توهم، هذیان و بازی را دربرمی‌گیرد، حداقل به همان اندازه اهمیت دارد.

کمی دیرتر من به جنبه‌ی دیگری از تناقض موجود در "هومو ساپینس" پی بردم که خِردِ سرد، مانند محاسبه، آمار و اقتصاد اگر عاری از ارزش‌هایی همچون احساسات، عشق و شیفتگی، خوشبختی، بدبختی و... باشد، غیر انسانی است.

یک خِردِ خالص و سرد نه تنها غیر انسانی بلکه غیر منطقی است. بنابراین، می‌توان گفت که زندگی، هنری دشوار است که در آن "شیفتگی" برای اینکه به ورطه‌ی جنون و دیوانگی نیفتد، باید توسط "خِرد" هدایت و نظارت شود و "خِرد" باید با "شیفتگی" به جنب و جوش افتد. راه خود را با "شیفتگی" برای "شناختن" آغاز کنید."

 

ناپایداری و تلون مزاج انسان

مورَن تأکید می‌کند که "رفتارهای متناقض انسان می‌تواند در هر فردی قابلیت انعطاف و تغییر داشته باشد. در نتیجه‌ی این ناپایداری، بسیاری از اشخاص می‌توانند قادر به انجام بدترین و بهترین کارها باشند، در بعضی موارد عادی و طبیعی و در دیگر موارد بی‌احساس باشند، متناوباً خوب و بدجنس باشند، هم‌زمان آرمان‌گرا و کَلبی‌مسلک‌ باشند. نسبتِ بین خردگرایی/ شیفتگی/هذیان/ایمان/اسطوره/مذهب در هر فردی ناپایدار بوده و قابلیت جابه‌جایی و تغییر دارد. انسان نه خوب است و نه بد، انسان پیچیده و دمدمی‌مزاج است.

همچنین باید ابعاد و تأثیر تکامل و دِگرگَشتی را در انسان در نظر گرفت. هر فردی در دوران زندگی خود، از کودکی تا میان‌سالی و حتی در کهولت تحت تأثیر اوضاع و شرایط، آموزش و تجربه، تحول و تکامل می‌یابد. و نهایتاً باید تأثیر انحرافات و تغییرات عقیدتی را در مقیاس فردی و ملی در نظر گرفت...با وجود این، تحولات ناشی از سن و تجربه لزوماً به روشن‌بینی نمی‌انجامد. من در طول عمر خود بسیاری از کمونیست‌ها، مائوئیست‌ها و تروتسکیست‌های سرخورده را دیدم که مبدل به راست‌گرایان افراطی و بیگانه‌ستیز شدند؛ یا به باورهای مذهبی دوران کودکی خود بازگشتند. اما من با حفظ آرمان‌های جوانی و ردِ قاطعانه‌ی هرگونه منطق فرقه‌گرایی به استقلال کامل در اندیشه‌های سیاسی دست یافتم."

 

دو چهره‌ی زیبا و زشت زندگی

اِدگارمورَن در فصل پایانی کتابِ درس‌هایی از یک قرن زندگی عصاره‌ی برداشت خود از "هستی" را بیان می‌کند. او این فصل را چنین آغاز می‌کند:

"گاهی وجودم غرق در زیبایی‌های زندگی می‌شود. چه زیبایی و هماهنگیِ بی‌مانندی، چه یگانگی ژرفی، چه کمال و همبستگی بی‌نظیری بین موجودات زنده! چه نیروی خلاقی برای ابداع این همه گونه‌های حیوانی و گیاهی عجیب و استثنایی!

گاهی قساوت و بی‌رحمی زندگی وجودم را فرا می‌گیرد: ضرورت کشتن برای ادامه‌ی حیات، انرژی تخریب‌کننده‌ی زندگی، جنگ و درگیری که همیشه با پیروزی مرگ بر زندگی همراه است. سپس این دو چهره‌ی زیبا و زشت زندگی، این دو واقعیت متضاد را به هم پیوند می‌زنم و به این نتیجه می‌رسم که زندگی یک هدیه و در همان حال باری سنگین است، زندگی پدیده‌ای شگفت‌انگیز و جادویی و در همان حال وحشتناک است.

این دوگانگی در کل کیهان نیز وجود دارد. در نگاه اول، کیهان مجموعه‌ای هماهنگ و ظاهراً ابدی است. اما واقعیت غیر از این است. کیهان‌شناسی به ما می‌آموزد که کیهان در حال انبساط است، در آنجا هرج و مرج حاکم است، ستارگان منفجر می‌شوند و با یکدیگر برخورد می‌کنند، بسیاری از ستارگان و دیگر اجسام بزرگ کیهانی توسط سیاه‌چاله‌های متعدد بلعیده می‌شوند. خلاصه‌ی کلام اینکه در آنجا تخریب و فروپاشیِ قطعی و بازگشت‌ناپذیری جاری و ساری است. حیات در این دنیای بزرگ شاید پدیده‌ی یگانه‌ای باشد. پدیده‌ای که در یک سیاره‌ی کوچک از ستاره‌ای (خورشید) در حومه‌ی کهکشان راه شیری به وجود آمده است.

بی‌تردید، چنین تناقضی را در تاریخ بشریت و زندگی انسان‌ها نیز می‌بینیم: همان‌طور که خوبی، بخشش و ازخودگذشتگی وجود دارد، بدجنسی، پستی و خودخواهی نیز هست. در کنار هوش، زیرکی، نبوغ و آفرینندگی، حماقت، کوربینی، توهم و خطا را مشاهده می‌کنیم. این چه نیروی شگفت‌انگیز و خارق‌العاده‌ای است که در تصور و سرشت انسان وجود دارد. نیرویی که او را قادر می‌سازد تا شاهکارهای بی‌نظیری در شعر، ادبیات و هنر بیافریند و در همان حال خدایان و اسطوره‌هایی را خلق ‌کند تا آنان را بپرستد و برده‌وار در درگاه آنان تمنا و استغاثه کند. این دوگانگی، این پیچیدگی در آنچه هست ـ از ذراتِ ریزِ هستی که می‌توانند به صورت موج باشند، تا روان انسان که نمی‌توان آن را از کنشِ متقابل میان میلیاردها سلول عصبی جدا کرد ـ همواره در ذهن و روان من حاضر است. این نخستین درسی است که من از تمامی تجربیاتم آموخته‌ام."



پیش از این یادداشت ادگار مورن، چیستیِ پیچیدگی و نقد اندیشه مُثله گر؛ مانیفستی در دفاع از پیوستگی ناهمگن نیز بر اتووود منتشر شده است.



حامی اتووود
نظـــــــر اعضــــــــا
هنوز نظری برای این خبر ثبت نشده است.

ثبــــــــت نظـــــــر

  
جهت ارسال نظر باید وارد سیستم شوید. / عضو جدید
ایـمـــیـل :  
رمز عبـور :  

درباره معماران معاصر ایران :
این گروه در سال 1386 با هدف ایجاد پل ارتباطی بین معماران ایرانی معاصر گرد هم آمد.با شروع کار این وب سایت معماران متقاضی در محیطی ساده وکارآمد به تبادل پروژه ها ومقــــالات خود خواهند پرداخت ودر فضای فروم به بحث وگفتگو می پردازند.
خانه | ورود | ثبت نام | درباره ما | تماس با ما | قوانین سایت | راهنما | تبلیغات
© کلیه حقوق این وب سایت متعلق به گروه معماران معاصر می باشد.
Developed by Tryon Software Group